— 322 — 



mane tak, że wcale już ich nie widać, albo co najwyżej widzieć można tylko pojedyncze, 

 z zagłębień wystające włoski. Dopiero badanie skrawków mikroskopowych, przeprowadzonych 

 przez skórę równolegle i prostopadle do kierunku włosów, dają nam wyobrażenie o obfitości 

 włosów. 



Na przekrojach podłużnych (tab. LXIII, ryc. 23) widać szereg pęczków kształtu ma- 

 łych trójkątów, skośnie zapuszczonych w skórę do głębokości 4 mm. Włosy cieńsze sięgają 

 mniej więcej do połowy zagłębienia trójkątnego, dłuższe zaś do jego końca. Przytem cieńsze 

 i krótsze włosy zajmują położenie więcej obwodowe, grubsze i dłuższe zaś środkowe. Jest to 

 widoczne na przekrojach prostopadłych do kierunku włosów (tab. LXIII, ryc. 24), w których 

 kółeczka mniejsze, oznaczające granicę torebki włosowej, mieszczą się przeważnie na obwo- 

 dzie, większe zaś w środku. Skóra właściwa wdziera się między włosy i rozdziela je na dwie 

 prawie symetrycznie do dużych środkowych włosów ułożone grupy. Należy to w ten sposób 

 rozumieć, że istnieje brodawka dla wszystkich włosów wspólna, najgrubsze włosy wytwarzają 

 się najgłębiej w jej środku, a cieńsze powierzchowniej na jej obwodzie na wtórnych brodaweczkach. 



Ilość włosów, znajdujących się w jednym pęczku, wynosi 24 — 32, z których 2 albo 8 

 są grubsze, reszta zaś cieńsze. Grubsze byłyby według de Meijere'a głównymi (Stamm- 

 haare), cieńsze pobocznymi. Prawie zupełnie te same stosunki znalazłem w skórze 

 nosorożca z nad Jany, którą otrzymałem od p. Stolcmana. Jedyna różnica polega w tern, że 

 ilość włosów w jednym pęczku skóry nosorożca z nad Jany jest większa i dochodzi do 50 

 i że torebki włosowe są lepiej zachowane. Nie wiadomo tylko, z której części ciała ten ka- 

 wałek skóry pochodził; mimo to można jednak przypuścić, że ilość włosów w pęczkach jest 

 rozmaita w poszczególnych okolicach ciała. 



Co do budowy i stanu zachowania pojedynczej torebki włosowej i cebulki włosa za- 

 chodzą w skórze zupełnie te same stosunki, jak na wargach. Wszystkie te części zachowały 

 się jednak na ogół w skórze o wiele gorzej. Na przekrojach widać tylko granice łączno- 

 tkankowe torebki włosowej, a w niej włos wśród złogów bezkształtnych. Bezpośrednio koło 

 ujścia torebek włosowych do wspólnego zagłębienia zaznaczały się w niektórych preparatach 

 kontury gruczołów łojowych w kształcie krótkich, na końcu nieco rozdętych woreczków. Wy- 

 raźnych gruczołów potnych w skórze nie dostrzegłem, a jeśli istnieją, to są w każdym razie 

 o wiele słabiej rozwinięte, niż około włosów na wargach. 



Włosy nosorożca z nad Wilui miały być według Pallas a (56) szare (griseo-cinerei) 

 z domieszką czarnych. Brandt (9), który badał włosy tego samego okazu w 78 lat później, 

 twierdzi, że zmieniły się pod wpływem światła i powietrza tak, że »de animalis viventis 

 colore nunc ąuidem vix aliąuid certi ex iis perivari posse videtur«. Włosy 

 były blado-brunatno-żółtawe (brunneo-flavicantes), albo tylko u podstawy brunatno-żółtawe 

 albo białawe, na końcach zaś żółte albo czarne, albo też były rudo-brunatne albo brunatne. 

 Wszystkie cieńsze włosy były żółtawe. Długość włosów właściwych dochodziła według 

 Brandta cło 40 mm, grubość najdłuższych i najgrubszych wahała się według niego między 

 7 20 i V3o '* m i P ar y s kiej x ), czyli 75 — 112i-\ a grubość cieńszych wahała się około 37 i*. 



Skóra głowy nosorożca z nad Jany, którego badał Schrenck (59), pokryta była po 



') W liczbach podanych przez Brandta zaszła niewątpliwie pomyłka, bo Brandt podaje grubość 

 ich nie na 1 j ao — 1 j so lecz 1 I 2 — 1 I S0 linii paryskich. 



