32 



en waarop men dus wel dient te letten. De hevigste dezer stroomen loopt ^ zonder van 

 richting te veranderen, van oost-zuidoost naar west-noordwest door Straat Jappen en 

 neemt vervolgens van 0° 45 ' af eene westelijke richting , waarin hij zich langs de noord- 

 kust van Nieuw-Guinea wendt; zijne gemiddelde snelheid bedraagt 15 zeemijlen in de 

 vier en twintig uur. Een tweede minder hevige stroom, wellicht een zijtak van den 

 vorige, loopt in ziiidoostelijke richting met eene gemiddelde snelheid van zeven zeemijlen 

 in het etmaal tot aan het Toppershoed-Rif en vereenigt zich daar met een derden uit het 

 oosten komenden stroom. Deze laatste loopt westelijk tusscheu Roon en Meoswaar door 

 tot nabij de vaste kust, waar hij zich noordwaarts wendt, totdat hij henoorden Nieuw- 

 Guinea den grooten, uit Straat Jappen komeaden stroom bereikt en daarin opgenomen 

 wordt. Zijne middelbare snelheid beloopt negen zeemijlen per dag. Ook deze stroom 

 verandert evenals de vorige nimmer van richting. Eene vierde stroom eindelijk doet zich 

 gevoelen langs de zuidkust van Jappen met eene snelheid van hoogstens vijf zeemijlen; 

 deze gaat bij eb om de west en bij vloed om de oost. 



Koraal-vorming. Zooals wij gezien hebben, is koraal, dat zich slechts onder de 

 gedaante van oeverriffen vertoont , de grondslag van al de door ons bezochte eilanden ; wal- 

 en lagunen-riffen, zoo menigvuldig in den Grooten Oceaan, worden hier nergens aange- 

 ti-offen. Deze oeverriffen, die nog steeds toenemen, bestaan hoofdzakelijk uit de overblijfsels 

 van Madrepora , Millepora , Astraea en Porites , die in de oudste lagen eene dichte kalkmassa 

 vormen , waarin evenwel de koraal-vorming nog duidelijk te herkennen is. Daar deze formatie 

 zeKs teruggevonden wordt in de hoogere streken der eilanden , zooals op Mefoor ter hoogte 

 van 150, op Soëk ter hoogte van 300 en op Meosnoem ter hoogte van 175 voet, blijkt 

 daaruit ten duidelijkste, dat deze eilanden door opheffing ontstaan zijn en wellicht nog 

 steeds rijzen. 



