54 



bood ik hem een paar witte kralen en vervolgens een leege flesch er voor in ruil aan, 

 doch zonder gevolgj toen ik echter kralen en flesch te zamen aanbood , gaf mij de 

 onnoozele hals in plaats van één zeven stuks te gelijk. 



De strandbevolking is meestal lui en vadsig en leeft grootendeels op kosten der berg- 

 bewoners , welke laatste zich nimmer aan het strand vertooneu en dus nooit met handelaars 

 in aanraking komen. Behalve met een weinig tuinbouw houdt zij zich onledig met de 

 jacht en voornamelijk met vischvangst. De zee is het element^ waar zij zich het liefst 

 op beweegt en er is geen uur van den dag, waarin men geen schuitjes te water ziet. 

 Mannen, vrouwen en kinderen zijn dan ook hoogst bedreven in het roeien en zwemme n. 

 Ter vischvangst gaat men dagelijks , doch tripang wordt slechts verzameld in de maande n 

 November tot Janiiari voor het begin van het handel-saisoen. Mannen en wouwen 

 maken veel gebruik van tabak, doch houden helaas nog meer van sterken drank, dien 

 ze uit het sap van den kokos- en woka-palm bereiden. 



De bewoners van het binnenland , door de handelaars Alifoeroe genoemd , ver- 

 keeren nog in volkomen natum'staat, maar hebben overigens al de kenteekenen van het 

 Melanesische ras. ' ) Zij wonen over het binnenland verspreid in schamele hutjes , die 

 zij tusschen de takken van zware boomen bouwen, 40 a 60 voet boven den grond, om 

 be^Tijd te blijven van de steken der duizenden kleine gevleugelde kwelgeesten, die in 

 liet bosch laag bij den grond huizen. Het zoogenaamde koppensnellen , waarvan overigens 



') In de ethnograpViie onderscheidt men gewoonlijk solierp tussclien de Alfoeren — de bruine sluik- 

 harige oorspronkelijlie bewoners van het Gouvernement der Moliiklten — en de zwarte kroesharige P^ipoe's. 

 üaar nu de Moluksche handelaars op Nieuw-Guinea de wilde stammen van het binnenland veelal ook Alfoeren 

 noemen, heeft dit gebruik groote verwarring veroorzaakt en sommige schrijvers, zoo als Lesson en d'Ur- 

 ville, tot de ongelukkige vooronderstelling gebracht, dat het binnenland van Nieuw-Guinea en de Papoesche 

 Eilanden door een van de Papoe's verschillend Alfoersch ras bewoond werd. De heer von Rosenberg ver- 

 klaart hier nu uitdrukkelijk en zoo ook later in zijne beschrijving der Arfakkers en Hattammers, dat deze 

 binnenlandsche stammen tot het Melanesische ras behooren. Wat men op Nieuw-Guinea en de Papoesche 

 Eilanden onder Alfoeren verstaan moet, wordt het duidelijkst verklaard door Dr. Bernstein. (Tijdschr. Bal. 

 Gen., D. XIV, bl. 471.) De Radja van Waigeoe zeide hem, dat bijna alle Papoe's Hindoe's en Alfoeren waren. 

 Toen Bernstein zulks niet begreep, werd dit aldus verklaard: zij zijn Hindoe's, omdat zij den Islam niet 

 hebben aangenomen en Alfoeren, omdat zij in het bosch wonen, een zwervend leven leiden en orn onze 

 bevelen niets geven. 



Over den oorsprong der benaming Alfoer is groote strijd. Mijn geleerde vriend Niemann leidt die 

 af van den Papoeschen stam Arfoe bij Dorei en meent, dat de naam van Nieuw-Guinea naar de Molukken 

 is overgebracht. (Wall ace, InsuliiideB. II, bl. 403; Meded^ Zend. D. XVI, bl. 55.) Het komt mij ondenkbaar voor, 

 dat men dus het bekende naar het onbekende benoemd zou hebben. Het oudste geschrift, waarin ik tot dusver 

 het woord Alfoer gevonden heb, is Artus Gij se Is, Beschrijving der Amhoiische Eilanden in 1629, {Bijdr. 

 Instit. D. III, bl. 92), waar de nog lang Heidensche bevolking van Noesa Laut. «Alfouros ofte boeren» 

 genoemd wordt. Het meervoud os wijst reeds naar het Portugeesch. Wenschelijk ware het daarom, in de 

 •oude schrijvers van dit volk over Indië, naar het woord Alfoer te zoeken. Voorloopig komt de door Earl 

 {Native races of the Indian Archipelago) voorgeslagen afleiding van het Portugeesche alforro en alforrado , 

 srijgelaien slaaf, mij zoo onwaarschijnlijk niet voor als aan Dr. Pijnappel. {Bijdr. Instit. D. II , bl. 356.) 

 De afstand tusschen het begrip vrijgelatene en een loild, geen geregeld gezag erkennend mensch is toch mijns 

 inziens zoo groot niet. R. A. 



