109 



Sedaria-Punt eu de lioekeu van Amberbaken en Ingnesooi i). Tussclien deze kapen liggen 

 verschillende inbammen en bochten, die echter met koraal-riiFen als bezaaid en daardoor 

 ongenaakbaar zijn. De grootste dezer inhammen is de nabij het oosteinde gelegen Kleine 

 Geelvinkbaai (Sau-beba.) Goede ankerplaatsen voor grootere vaartuigen zijn hier in het 

 geheel niet, daar het gebergte als een muur tusscheu de zee en het binnenland oprijst; 

 inlandsche roeiprauwen -panden daarentegen in den oostmoeson veelvuldig gelegenheid, 

 vlak onder den wal te ankeren. 



De rivieren, die langs de noorderhelling der bergketen hnnne wateren zeewaarts 

 stuwen en slechts eene smalle sti'ook lands doorloopen, zijn niet veel meer dan berg- 

 stroomen en niet eens voor kano's bevaarbaar. Een der grootste is de Korem , die halver- 

 wege Kaap de Goede Hoop en den Hoek van Amberbaken in zee valt. 



Zes eilanden liggen voor de kust, twee aan de oostzijde van Dorei-Kitjil, twee 

 nabij Sedaria-Punt, een aan den ingang der Kleine Geelvinkbaai, eindelijk Poeloe-Kaki 

 een paar mijlen bewesten Kaap Momori. Daarvan zijn de beide nabij Sedaria-Punt ge- 

 legen Meospaloe-Eilanden , Poeloe-Doea der handelaars, Amsterdam en Middelburg bij 

 "Weyland, verreweg de belangrijkste ^). Ze zijn vlak, met houtgewas begToeid en even 



') De Hoek van Dorei-Kitjil werd door Weyland Drimpellioek genaamd, hetgeen door Dalrymple 

 in Threshold-Point vertaald is. Op de kaart van Weyland zijn overigens langs Nieuw-Guinea's noordkust 

 veel meer kapen benoemd, dan door den heer von Rosenberg worden opgegeven. Zoo vindt men oost- 

 waarts van de Drempelkaap daar achtereenvolgens deze namen: Tolhiiyshoek , Hooge Versche Waterhoek, 

 Hoek Brebes, Zedaria, Bongi, Indermajo, Witte Riiyge Hoek, Kiiyfhoek, Pammanoeke, Carawang, eindelijk 

 de West- en Oosthoek der Kleine Geelvinkbaai. Het is duidelijk, dat Weyland bij zijne opname verschillende 

 kapen van Java's noordkust naar die van Nieuw-Guinea heeft overgebracht. Bewesten de Drempelkaap 

 noemt Weyland nog: Cliphoek, Paardehoek, Hoek van de Vlaggeclip en Quade Hoek, de Kaap Spencer 

 der nieuwere kaarten, welk laatste nasm zeker gegeven is door een der Engelsche compagnie-schepen, 

 die in de laatste helft der vorige eeuw zoo talrijk de Papoesche Eilanden bezochten. Daar de kaart van 

 Weyland op zooveel grooter schaal is dan de meeste nieuwere kaarten van Nieuw-Guinea's noordkust, is 

 het niet gemakkelijk , zijne hoeken met de in den tekst genoemde kapen overeen te brengen. Uit de 

 volgende noot zal men zien, dat de van Weyland overgenomen naam Sedaria-Punt door den heer von 

 Rosenberg te veel oostwaarts geplaatst wordt. Uit Weylands kaart zou men Kuyfhoek voor de noorde- 

 lijkste punt en dus voor Kaap de Goede Hoop houden. In zijn vorig reisverhaal der expeditie van 1858 

 {Xai. Tijdschr. van N. Indië, XXH bl. 307) vermeldt de heer von Rosenberg echter, dat deze laatste kaap een 

 blinkend witte kalkrots is en daarom op Engelsche kaarten White Point heet; dit is dus Weylands Witte 

 Ruyge Hoek. Een weinig oostwaarts van Kaap de Goede Hoop plaatst d'Urville de Pointe Toupet, blijkbaar 

 eene vertaling van AVeylands Kuyfhoek. De daarop volgende Hoek van Pammanoeke zal dan Kaap Amberbaken 

 zijn , terwijl volgens Engelsche kaarten en den heer Goldman (Tijdschr. Bat. Gen. XVI bl. 424) Kaap 

 Ingnesooi de Oosthoek der Kleine Geelvinkbaai is. R. A. 



2) Op de kaart van Weyland vindt men deze eilanden : tusschen den Drempel- en Tolhuyshoek 

 't Eylant Buyksloot, verder oostwaarts de bij laag water droog liggende Nieuwe Clip tusschen den Hoogen 

 "Verschen Waterhoek en dien van Brebes , voorts de eilanden Amsterdam en Middelburgh bij den Hoek Bongi. 

 In de Kleine Geelvinkbaai, die Weyland nauwkeurig opnam, plaatst hij slechts een zandbank; Poeloe-Kaki 

 eindelijk heet bij hem 't Groene Eylant. Dit laatste eiland heet bij Forrest (p. 107—109) Yowry ; daaren- 

 tegen worden de Meospaloe-Eilanden reeds door hem Mispalu genoemd , onder welken naam zij ook bij 

 Dumont d'Urville voorkomen. R. A. 



