70 



DE KRYPTOGAMËN. 



gang van de onbewerktuigde tot de bewerktuigde natuur. Hunne 

 vormen zijn architectonisch, als ui* steen gehouwen, en doen ons 

 denken aan onze blad- en schelpvormige muurornamenten. Hun kleur 

 is als die der steenen , graauw , vaalgroen, wit, geelachtig of rozen- 

 rood^ op het aanraken zijn zij hard, droog en lederachtig ; zij groeijen 

 bij voorkeur op steen , hout , zelfs op metaal ; hoe minder warmte om 

 hen, hoe minder leven in den bodem, waarop zij groeijen, hoe liever 

 het hun is. Zij zijn in de poolstreken , op de toppen der bergen , in 

 de schraalste oorden der aarde de laatste vertegenwoordigers van het 

 plantenrijk en waren daar waarschijnlijk eenmaal de eerste. Op den 

 Montblanc vindt men ze op 14000 voet hoogte, op de Andes tot op 

 17000 voet, en bij ons zijn zij in den winter, zelfs bij de felste 

 koude, in hunne volle ontwikkeling. Zij trekken uit den dampkring 

 hun voedsel en hechten zich door vezeltjes aan de rotsen, muren of 

 boomen , waarop zij groeijen. Hun groei op de stammen der boomen 

 vertoont ontwikkeling , naar mate het leven der boomen zijn jeugdige 

 kracht verliest. Zoo zien wij op jonge, gladde boompjes slechts het 

 kleine, zwart gestippelde Schriftmos [Ophegrapha) , op oudere boomen 

 de meer korstvormige Schildmossen (Parmelia) en op zwakke , kwij- 

 nende voorwerpen de Takmossen 

 (Ramalind) , die zich met verdub- 

 belde kracht vertoonen , zoodra 

 het leven uit takken of stam ge- 

 weken is. De boom is dan geheel 

 met het lange , vertakte , graauwe 

 mos bedekt; slechts hier en daar 

 komt de donkere oppervlakte der 

 half doode takken onder dit 

 graauwe kleed te voorschijn , en 

 met zijn dun gebladerte is de 

 boom het beeld van den afgesleten 

 mensch, die zijn zelfstandigheid 

 heeft verloren, en door 's levens 

 kleine bezwaren wordt ten grave 



Fig. 1. Korstmos op Boomschors. 



