TOT ONS ZONNESTELSEL BEHOORENDE. 113 



aan den hemel , die over het hoofd des waarnemers loopt. Op andere 

 plaatsen van de oppervlakte der planeet ziet men den ring als eenen 

 breeden boog aan den hemel , die op dezelfde plaats altoos denzelfden 

 stand met betrekking tot den horizon behoudt, en die vijftien van 

 onze jaren achtereen, gedurende dag en nacht, door de zon verlicht 

 wordt, en dan weder gedurende vijftien van onze jaren duister blijft, 

 terwijl hij zich alleen bij nacht verraden kan door de sterren, welke 

 hij bedekt. De schaduw , die Saturnus op zijnen ring werpen moet , is 

 voor eene plaats op zijne oppervlakte bij dag niet te zien, want dan 

 is de plaats naar de zon toegekeerd, terwijl de schaduw altoos van 

 de zon afgekeerd moet wezen. Bij nacht moet die schaduw zich ver- 

 toonen en langs dien geheelen boog schijnen te ioopen. Altoos moet 

 de ring een gedeelte van de oppervlakte der planeet met zijne schaduw 

 bedekken en voor de plaatsen, die zich op dat deel bevinden, is de 

 zon achter den ring verborgen. Zoo kunnen plaatsen op de planeet 

 gedurende tien van onze jaren geheel van het zonnelicht beroofd 

 worden, en dat geschiedt juist in den langen winter op die plaatsen, als 

 zij de zonnestralen het meest behoeven." 



Welk een allervreemdst schouwspel de planeet Saturnus moet aan- 

 bieden aan eenen waarnemer, die op den ring geplaatst is, laat zich 

 gemakkelijk denken. Aan de binnenzijde van den ring heeft men de 

 planeet boven zich als een verlichten bol , die zich 20000 grooter 

 aan den hemel vertoont , dan de zon op onze aarde. Op de vlakke 

 zijden van den ring ziet men de planeet aan den horizon, maar 

 wegens hare ontzettende grootte zich tot 45° boven den horizon 

 verheffen. 



• De werking van de aantrekkingskracht moet zich insgelijks op den 

 ring op eene geheel eigenaardige wijze openbaren. Daar de voor- 

 werpen op den ring aangetrokken worden deels door de stofmassa van 

 den ring zelven , deels door het ligchaam der planeet , zoo volgt 

 daaruit, dat alle voorwerpen op de vlakke zijden des rings in een 

 scheeven stand geplaatst zijn en ook in eene scheeve rigting vallen. 

 Daar de voorwerpen op den binnensten rand des rings door den ring 

 in de rigting naar den ring heen , maar door het planetenligchaam 

 in eene daartegenovergestelde rigting worden getrokken , zoo volgt 



1864. 8 



