HET ONTSTAAN DER INGEWANDSWORMEN. 



139 



andere wijzen van vermenigvuldiging, aan nieuwe dieren het leven; 

 wij willen ze daarom , al is het woord niet geheel gelukkig geko- 

 zen, voedsters 1 ) noemen. Deze nieuwe dieren, de tweede generatie, 

 kunnen nu tot geslachtsdieren zich ontwikkelen , of wel , zelve nog 

 als voedsters optredende, weder andere dieren voortbrengen,- dit kan 

 zelfs nog verder gaan , totdat er ten laatste weder geslachtsdieren 

 ontstaan , hetgeen alzoo na ééne , maar ook wel eerst na verscheiden 

 generaties kan plaats hebben; men kan alsdan de opvolgende voedsters 

 als eerste , tweede voedsters enz. onderscheiden. 



Bij deze algemeene schets der teeltwisseling merken wij nu nog 

 op , dat zij niet alleen bij de ingewandswormen , maar ook bij ver- 

 scheidene andere dieren , altijd echter bij de lagere en nooit bij de 

 gewervelde dieren (visschen , kruipende dieren , vogels , zoogdieren) is 

 waargenomen. Bij sommigen is er weinig verschil tusschen de ge- 

 slachtsdieren en voedsters of tusschen de voedsters onderling , bij 

 anderen is het zoo groot, dat er niet de minste overeenkomst te 

 bespeuren is. Bij de ingewandswormen is het verschil tusschen de 

 opvolgende generaties zeer aanmerkelijk. De geschiedenis der aan 

 teeltwisseling onderworpen dieren kan ook nog daardoor ingewikkel- 

 der worden , dat somwijlen de voedsters of geslachtsdieren gedurende 

 hun levensloop groote veranderingen van gedaante ondergaan , zoodat zich 



bij de teeltwisseling ook nog de gedaan- 

 tewisseling voegt. 



Een der merkwaardigste voorbeel- 

 den van teeltwisseling wordt ons door 

 de bolwormen } waartoe de straks ver- 

 melde bot uit de lever der schapen 

 behoort, geleverd. De botwormen 

 brengen eijeren voort en zijn dus 

 geslachtsdieren , welke alleen in ge- 

 wervelde dieren worden aangetrof- 

 fen , maar de voedsters, die zeer in 



Fig. I, De leverbot der schapen gedaante afwijken, komen in allerlei 



(Disto/iia hepaticunt) ; a op de rug;- j« „ -\\t i • 1 



v .., , j't, ■{■•■, ■ i dieren voor. Wel is waar is het noüf 



zijde, b op de buikzijdc gezien, \ o 



nat. grootte niet gelukt eene der soorten in al hare 



veranderingen en verhuizingen na te gaan, maar de waarnemingen, op 



') Steenstkup gaf daaraan den naam van Ammen, 



