HET ONTSTAAN DER INGEWANDS WORMEN. 145 



juffertjes en haften. Hij nam onder 't mikroskoop waar, dat vele 

 Cercarien deze maskers aanklampten en onrustig op hunne opper- 

 vlakte heen en weder kropen, als of zij iets zochten. Zoo als men 

 ziet, bezitten deze Cercaria's vóór aan den kop een stekelvormig 

 wapen. Dit drukten zij meermalen tegen de huid der insekten , maar 

 hielden telkens weder op, tot zij eindelijk een van die weeke plaatsen 

 der huid aantroffen, welke tusschen de harde ringen van het ligchaam 

 zich bevinden. Eens daar aangekomen , weken de Cercaria's niet 

 meer van hare plaats , maar werkten onophoudelijk met den stekel 

 door, totdat de huid doorboord was. Zoodra dit geschied was, drong 

 het buigzame dier oogenblikkelijk met het versmalde vooreinde in 

 de wonde, deed de wond uiteen wijken en kwam langzamerhand 

 met het geheele lijf in de ligchaamsholte ; altijd echter met verlies 

 van den staart, die buiten aan de wonde bleef hangen, afgeknepen 

 door het sluiten der wondlippen. De doorschijnende maskers lieten 

 nog toe , waar te nemen , hoe de Cercaria zich nu ineen rolde en 

 zich omhulde , gelijk boven gezegd is. Fig. 11 geeft eene afteekening 

 van het omhulde dier , in zamenstel geheel een nog geslachtlooze 

 botworm. Men ziet ook in het omhulsel den stekel , 

 die even als de staart verloren is gegaan. Soms echter 

 blijft de stekel aan het dier bevestigd. Het omhulde 

 dier moet nu, om zijne ontwikkeling te kunnen voort- 

 zetten, wachten totdat het insekt door een gewerveld 



*ig. 11. Eene ^ier verslonden wordt: eerst daarin kan het als bot- 

 Lercaria armata 



(fig. 2) , omhuld ; worm eijeren voortbrengen. Niet alle Cercaria's be- 

 de stekel ligt in 

 het hulsel. Ver- zitten een dergelijk wapen , en zij kunnen dus niet 



allen op gelijke wijze in andere dieren indringen , 

 maar men ziet toch uit dit voorbeeld , dat zij bestemd zijn om in 

 andere dieren , de eene op deze , de andere op gene wijze aanko- 

 mende, hunne verdere ontwikkeling te gemoet te gaan. 



De waarnemingen aangaande deze wezens zijn hier uitvoerig genoeg 

 medegedeeld, om een algemeen denkbeeld te geven van de ontwikke- 

 ling. Wij moeten ze ons nog eens beknopt voor den geest stellen en 

 tevens in verband brengen met hetgeen over die merkwaardige wijze 

 van voortplanting , welke wij teeltwisseling hebben genoemd , boven 

 werd medegedeeld. De botwormen brengen uit hunne eijeren wezens 



1864. 10 



