158 HET ONTSTAAN DER INGEWAN DS WORMEN. 



schen de spieren en het vet , en worden tot blaaswormen. Zoo 

 moge het gewoonlijk gaan , maar somtijds komen de jongen onge- 

 twijfeld in de mondholte uit de eijeren te voorschijn en dringen dan 

 tot in de hersenen en het oog door, waar zij wel eens worden aan- 

 getroffen. De aanwezigheid der blaaswormen in het vleesch of spek 

 maakt dit, zoo als men het noemt, gortig. Hoe vele blaaswormen er 

 in gortig spek bevat kunnen zijn, heeft küchenmeister aangewezen, die 

 eens in 16 wigtjes spek niet minder dan 133 blaaswormen aantrof. 



Maar nu de bewijzen , dat de blaasworm van het zwijn en de 

 lintworm van den mensch inderdaad slechts ontwikkelingstrappen zijn 

 van één en hetzelfde dier ? Vooreerst spreekt hier luide de over- 

 eenkomst tusschen de koppen , maar verder stellen ook andere waar- 

 nemingen en proeven, waarvan ik er nu eenige moet vermelden, de 

 zaak buiten allen twijfel. In 1855 gaf küchenmeister aan eene 

 ter dood veroordeelde vrouw verscheidene blaaswormen van het var- 

 ken in ; hoewel dit niet eer kon plaats hebben dan 80 uren vóór 

 den dood , hadden zij reeds verandering genoeg ondervonden , om 

 zekerheid te geven, dat zij in lintwormen zouden veranderd 

 zijn. Leuckart wist een mensch van 30 jaar , van goede gezond- 

 heid en die nooit aan lintwormen geleden had, te overreden om 

 koppen van blaaswormen te nuttigen 1 ). Dat geschiedde den 10 Augus- 

 tus, den 25 October vond leuckart in de uitwerpselen de eerste 

 lintwormleden, en nog vijf maal daarna, totdat eene dubbele dosis 

 koesso, dat krachtige wormdrijvende middel, twee lintwormen van 

 middelmatige grootte (ongeveer 2| Ned. el lang) uitdreef en alle 

 verdere verschijnselen deed ophouden. Dr. humbert, van Genève , 

 heeft eene soortgelijke proef op zich zelven genomen. Een geneesheer 

 uit Görlitz zag één zijner patiënten niet minder dan 41 van deze 

 zoogenaamde vers solüaires kwijt raken en vernam bij zijne navraag, 

 dat deze persoon sedert 4 jaren gewoon was dagelijks raauw, en 

 dit niet zelden gortig , varkensvleesch te eten. Eene familie uit 

 Saksen gebruikte bij het tweede ontbijt raauw ossenvleesch, eens werd 

 er in plaats daarvan varkensvleesch, dat gortig was, gebragt en ge- 



') Leuckaht had bij zijne mededeeling kunnen zeggen: 



» Schade dass ich ihn nicht kussen kann , 

 » Denn ich bin selbst dicser braver Mann." 



