268 STUDIËN 1 OVER DEN OESTER. 



rug , tusschen het hartzakje en de sluitspier ; de kleur is zwartachtig 

 bruin , aan het boveneinde is de klier vrij breed en eindigt allengskens 

 smaller wordende als eene uitlozingsbuis. Bij rnikroskopiscb onderzoek 

 vond ik bindweefselcellen , waarin de genoemde kleurstof was opge- 

 hoopt, terwijl deze cellen buitendien door trilharen bedekt zijn. De rol, 

 welke deze klier bij den oester speelt, is nog twijfelachtig. Som- 

 migen, waaronder siebold ') , houden dit orgaan voor de nieren , omdat er 

 piszure zouten in bevat zijn, hetgeen door bronn 2 ) ontkend wordt , die 

 op den voorgrond plaatst de phosphorzure en kalkachtige afzettingen. 



Daar het water onmiddellijk van buiten in deze klier overgaat en 

 uit deze klier in den bloedsomloop gebragt wordt, zoo veronderstelt 

 men , dat deze klier eene eiwitachtige stof afscheidt , welke met de 

 kalkaarde der voedingsmiddelen een oplosbaar albuminaat vormt , zich 

 mengt onder het bloed, waaruit dan de mantel het noodige voordeel 

 put ter vorming der schaal. 



Een belangrijk gedeelte van het onderzoek van den oester, en wel 

 zijne ontwikkelingsgeschiedenis , blijft nog overig. Twee wegen staan voor 

 ons open om die ontwikkeling grondig na te gaan, of aan de kusten 

 zelve, of in een doelmatig aquarium met zeewater gevuld. De maan- 

 den Maart en September, althans voor ons land, zijn daarvoor twee 

 gunstige tijdstippen ; men vindt dan in den oester een melkachtig 

 sap, hetgeen de voorbode is van het ontwikkelingsproces van een 

 nieuw individu. De oester behoort tot de Monoecisten (van fiövo<; 

 eenig , een , en OUia verblijf) d. i. het mannelijk en vrouwelijk ge- 

 slacht is niet gescheiden. 



Het voorttelingsorgaan, zie fig. 10 , is gelegen in de middellijn van 

 het ligchaam , loopt langs een gedeelte der kieuwbladen, omgeeft 

 voor een gedeelte de sluitspier en eindigt vrij stompvormig. Het is 

 bij den oester, bij Pecten en Cardium, zaamgesteld uit ronde blinde 

 zakjes, die zich groepswijze tot een gemeenschappelijk hoofdkanaal 

 vereenigen. Dit hoofdkanaal heeft talrijke vertakkingen, en eindigt 

 bij den oester tusschen de ingewanden en de kieuwzenuw met ééne 



') Siebold, t. a. pi. 281. 



2 ) Prof. h. g. bronn, Das Thierreich in Wort und Büd mit Abbildung , Leipzig 

 1861 , S. 386, 426. 



