OVER VERSTEENINGEN; 



DOOR 



Dr. T. C. WINKLER. 



Er zijn in de natuur dingen en verschijnselen, die, hetzij door 

 hunne grootheid en schittering , hetzij door de ontzaggelijke verwoes- 

 tingen en omkeeringen, die zij veroorzaken, ten allen tijde de ver- 

 beelding van den raensch hebben getroffen en zijne verbazing of 

 vrees hebben opgewekt. Uitbarstingen van vulkanen , aardbevingen , 

 overstroomingen , sneeuwvallen en dergelijke verschijnselen zijn het , 

 die wij bedoelen. Maar er zijn ook integendeel anderen die , niet 

 minder belangrijk voor den waarnemenden geest des natuuronderzoe- 

 kers , langen tijd onopgemerkt gebleven zijn , omdat zij niets bezitten 

 wat de aandacht der groote menigte kan trekken. Daartoe behooren 

 voorzeker in de eerste plaats de ligchamen, die men gewoon is fos- 

 silen, versteeningen ofpetrefaktente noemen, ligchamen, 

 die gedurende eeuwen bijna volkomen aan het wetenschappelijke onder- 

 zoek der natuurkundigen ontsnapt zijn. En inderdaad , op het eerste 

 gezigt schijnen de fossilen ook geenszins geschikt om de belangstelling 

 op te wekken. In de diepten der aarde begraven , zonder kleuren en 

 dikwijls zelfs bijna onkenbaar van vorm , treffen zij het oog niet zoo 

 als de kleurige bloemen des velds , het heerleger der vogels, de 

 schitterende schelpen en hoornen der tropische zeeën en andere prach- 

 tige voortbrengselen der levende natuur. Maar anders wordt het, als 

 wij nadenken over de oorzaken, waardoor die fossile ligchamen zijn 

 ontstaan; als wij vragen wat de geheimzinnige magt is, die zeeschelpen 

 gebragt heeft verre van de zee in soms zeer harde gesteenten , diep 

 in de aardkorst gelegen of op den top der hoogste gebergten ; en 

 als wij trachten na te gaan , hoe de schepselen van gedaante geweest 

 18ö4. 23 



