356 OVER VERSTEENINGEN. 



zee- of rivierwater gevormd is, op plaatsen, die thans altijd en vol- 

 komen boven water liggen , dan zijn de bewerktuigde ligcliamen , die 

 zij bevat, echte fossilen. Als in tegendeel het terrein zijn oorsprong 

 te danken heeft aan omstandigheden, die nog heden ten dage bestaan , 

 verdienen de organische overblijfselen, die het bevat, geen anderen 

 naam dan dien van subfossilen of humatilen , althans niet dien van 

 fossilen. Laat ons nu kortelijk onderzoeken, hoe de fossilen ontstaan 

 en hoe zij zich voordoen. 



Wij weten, dat wij aan constant prkvost het schrandere denkbeeld 

 te danken hebben om uit de kennis van hedendaags werkende 

 oorzaken af te leiden , hoe de voormalige toestanden der aarde geweest 

 zijn. Lyell vooral is de man , die door zijn grooten invloed veel 

 bijgedragen heeft om dat denkbeeld algemeen ingang te doen vinden. 

 En zoo als het dus mogelijk is om uit feiten , die wij dagelijks kunnen 

 waarnemen, veel te kunnen verklaren wat in vorige tijden gebeurd is, 

 zoo kunnen wij ook daardoor verklaren , hoe de fossilen zijn ontstaan. 



De meeste stroomende wateren stuwen steenen , zand en slijk 

 voort en brengen die stoffen op plaatsen waar zij kunnen bezin- 

 ken. De zwaarste voorwerpen, keijen, bezinken het eerst; daarna 

 het fijnere grind; dan het zand; en eindelijk een ontastbaar fijn slijk. 

 Zoodoende ontstaan er lagen van verschillende stoffen. Iets derge- 

 lijks gebeurt er ook in de zee en in meren : de beweging van het 

 water door stroomen, winden en het getij knaagt de kusten af, houdt 

 de afgeknaagde stoffen eenigen tijd zwevende en zet die eindelijk , als 

 het water rustiger wordt, in lagen af. Gaat dat proces langen tijd 

 voort, dan ontstaan er dikke lagen. De studie der aardlagen nu heeft 

 geleerd, dat de meeste lagen, die de aardkorst zamenstellen, duidelijk 

 aantoonen , dat ook zij op dezelfde wijze bezonken zijn. Alle geologen 

 zijn het tegenwoordig eens, dat de gestratifieerde formatiën zonder 

 den minsten twijfel eens uit het water bezonken of afgezet zijn. 



Doch met zandkorrels en slijkdeeltjes verspreiden de wateren ook 

 bewerktuigde ligchamen en doen ze daarmede bezinken. Die bewerk- 

 tuigde ligchamen zijn niet slechts dieren en planten , die in het water 

 leven, maar ook zulken, die op het drooge behooren, doch door over- 

 stroomingen of andere oorzaken in het water geraakt zijn. De doode 



