OVEK VERSTEEN INGEN. 357 



ligchamen der dieren verrotten als zij eenigen tijd in het water ge- 

 legen hebben; weldra gaan de zachte deelen verloren en slechts het 

 geraamte alleen blijft er over. Gewoonlijk zijn die harde deelen 

 zwaarder dan water: zij zinken, en weldra worden zij met eene min 

 of meer dikke laag zand of slijk bedekt. Op die wijze worden ook 

 de doode schelpdieren , die in het zand van den bodem des waters 

 leefden , in sliblagen bedolven. Zoo gaat het ook met alles wat in het 

 water zinkt , rottende bladeren , tanden van dieren enz. 



Zoo in het zand of slijk begraven blijven die ligchamen, fossilen 

 mogen zij nu reeds heeten, niet lang bestaan, als de deeltjes van het 

 zand namelijk geheel los van elkander blijven. Maar somtijds worden 

 zulke bezinksels tot vaste, zamenhangende massa's. Om dat vast 

 worden te verklaren, onderscheiden de geologen twee soorten van 

 afzetsels , chemische en mechanische. De eersten zijn zulken, waarvan 

 het water een scheikundig ligchaam in oplossing bevatte. Als eene 

 bijzondere oorzaak het nederploffen van de vaste gedeelten dier oplos- 

 sing bewerkt, wordt het afzetsel veelal in eens vast. Zoo bij voor- 

 beeld zet de koolzure kalk, die in oplossing bleef door eene overmaat 

 van koolzuur of door een hoogen warmtegraad, zich af, zoodra die oor- 

 zaken ophouden , en vormt min of meer vaste gesteenten op den bodem 

 der wateren, zooals b. v. de travertino in Italië. Mechanische afzet- 

 sels integendeel noemt men zulken, waarvan de deeltjes niet meer in 

 het water drijvende kunnen blijven en door hunne eigene zwaarte 

 zinken en vast opeen pakken. In deze gevallen worden de lagen 

 slechts vast als het water tevens stoffen bevat, die haar doordringen en 

 aaneenlijmen. Hoogst waarschijnlijk echter zijn bij de meeste lagen der 

 aardkorst beide genoemde oorzaken, doordringing van een water, dat 

 een mineraal in oplossing houdt, en werktuigelijke drukking, vereenigd 

 werkzaam geweest om uit de losse bezinksels harde gesteenten te 

 vormen. 



Zoo als het nu met de stoffen gaat, waaruit de bezinksels bestaan, 

 gaat het ook met de bewerktuigde overblijfselen , die er in bedolven 

 geraken : met het afzetsel worden zij tot steen omgezet en blijven 

 zoodoende bewaard. De lagen, die hen bevatten, zijn vast geworden 

 en de overblijfselen, nu echte fossilen geworden , vertoonen zich daarin 



