374: OVER VERSTEENINGEN. 



worden — uit de gelijke diersoorten van twee delfstoffelijk verschil- 

 lende lagen blijkt eerder, dat zij gelijktijdige vormingen zijn. En 

 dat was ook het besluit, waartoe brongniart kwam: al is het, 

 dat twee oogenschijnlijk zeer verschillende vormingen op ver van 

 elkander gelegene plaatsen voorkomen , zoodra zij dezelfde fossilen 

 bevatten , moeten zij tot hetzelfde tijdperk behooren. Zoo ook 

 dient ons het fossile schepsel , dat wij uit de lagen der aardkorst op- 

 delven , om den ouderdom der lagen te bepalen. Het kan gebeuren 

 en komt werkelijk niet zelden voor, dat de gesteenten van twee ver 

 van elkander verwijderde plaatsen delfstoffelijk volkomen gelijk zijn , 

 zonder daarom gelijktijdige of even oude vormingen te zijn. Grijzen 

 kalksteen vindt men overal in alle formatiën , uit het devonische tijd- 

 vak zoowel als uit den trias , de jura en het krijt. Alexander von 

 humboldt verzamelde in het eerst onzer eeuw een paar dozijn ver- 

 steeningen in de dalen der Cordilleras , en 38 jaren later bewees 

 leopold von buch uit die fossilen , dat de kalksteenen der Andes- 

 keten tot de krijtformatie behooren. Op de Alpen van Glarus ligt 

 eene formatie , die men bij den eersten oogopslag ongetwijfeld voor 

 een deel van de silurische zou honden , maar de overblijfselen van 

 visschen , die men er in vindt , zeggen den palaeontoloog ten duide- 

 lijkste, dat het geen silurische leijen zijn, maar dat zij integendeel tot 

 een veel jonger tijdvak en wel tot het tertiaire behooren. Nog is de 

 strijd niet vergeten, die er over den ouderdom van den Hallstadter 

 kalk is gevoerd: tot alle formatiën, van het krijt tot de devonische, 

 is die kalk gerekend , totdat eindelijk de Gervillia socialis en de Cera- 

 tites nodosus aantoonden , dat hij tot den trias behoort. Teregt noemt 

 de Engelschman mantell de versteeningen de «gedenkpenningen der 

 schepping"; want zij zijn voor den geoloog hetzelfde en misschien 

 nog meer, wat de munten en gedenkpenningen der volken voor den 

 geschiedvorscher zijn. 



Maar nog meer dan de klassificatie der terreinen en den ouderdom 

 der vormingen is er voor den geoloog door de palaeontologie te leeren. 

 Zij kan ook aantoonen , of eene aardlaag eene zeevorming is of in het 

 zoete water is ontstaan. Sommige geslachten van visschen en week- 

 dieren leven altijd in zee, andere altijd in het zoete water. Als alle 



