WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 23 



bij het vastworden zich uitzetten , terwijl de andere daarbij inkrimpen , bewijst , 

 dat deze verandering niet regtstreeks met den toestand van vastheid of 

 vloeibaarheid zamenhangt , maar alleen het uitwerksel is van eene onderlinge 

 toenadering of verwijdering der deeltjes. (Bibliothèque universelle de Genève , 

 Archives des sciences physiques et naturelles, p. 362 en Comptes rendus, 1863, 

 28 Octobre). Ln. 



Poreusheid van het ijzer bij hooge warmtegraden. — DEVILLE en TBOOST heb- 

 ben hunne proefnemingen aangaande de doordringbaarheid van platina voor 

 waterstof, waarover wij vroeger in dit bijblad berigtten , voortgezet, maar nu 

 met betrekking tot ijzer, en de uitkomsten daarvan medegedeeld aan de Acadé- 

 mie des sciences, in hare zitting van \i December 1.1. Zij lieten zuiver waler- 

 stofgas gedurende acht a tien uur gaan door een buis van gegoten staal — of 

 eigenlijk van gegoten ijzer , want het was zoo weinig koolstofhoudend , dat 

 het niet meer kon gehard worden , — ■ welke buis , zooals bij de vroegere proeven 

 die van platina, was geplaatst in eene wijdere van porselein en met deze 

 gloeijend werd gehouden. Toen men nu zeker was , dat alle scheikundige 

 werking in de buis , waardoor de waterstof misschien zou kunnen geabsor- 

 beerd zijn, zoo die bestond, moest hebben opgehouden, werd dat einde der 

 ijzeren buis, waardoor de waterstof instroomde , hermetisch gesloten, terwijl 

 het andere einde in verbinding bleef met eene vertikaal geplaatste glazen 

 buis , wier ondereind in een bakje met kwik was gedompeld. Terwijl nu de 

 porseleinen en ijzeren buizen gloeijend werden gehouden , en des te sneller 

 naar mate die gloeijing sterker was , zag men het kwik in de glazen buis op- 

 stijgen en daarin eene hoogte van 74 centimeters , naauwelijks van den baro- 

 rnelerstand verschillend, bereiken. Al de waterstof osmoseerde dus, door de 

 wanden der ijzeren buis heen , naar de zich daar buiten bevindende stikstof, 

 en dit niettegenstaande de dampkringdrukking. 



D. vermeldde hierbij nog eene andere evenzeer belangrijke waarneming. 

 Gesmolten glas neemt door de wanden van de potloodkroes , waarin het verhit 

 is, een gas op en laat dit in bellen weder los, zoodra het glas bij verkoeling 

 zijne vloeibaarheid begint te verliezen. Dit gas bleek genoegzaam zuivere 

 waterstof te zijn. Ln. 



Twee gedeelten van menschelijke onderkaken uit het diluvium. — In het in 

 Jura-kalksteen gevormde hol van Bruniquel (Tarn-et-Garonnc) zijn twee ge- 

 deelten van menschelijke onderkaken opgegraven. Zij bevonden zich in eene 

 laag van leem, die eene groote hoeveelheid stukken kool, bewerkte silex en 

 beenderen van herkaauwende dieren (vooral van het rendier, voorls van herten, 



