DE GIFTBOON VAN DEN CALABAE. 95 



purperkleurig en in trossen vereenigd ; de stempel is stomp en door 

 eene holle, schuins geplaatste kap bedekt; de vrucht is eene open- 

 springende peul , met 1 , 2 , soms 3 zaden , die voor de helft omgeven 

 worden door eenen breed gesleufden navel. Yan groot gewigt ter onder- 

 scheiding der Fhysosügmd) s van aanverwante plantengeslachten zijn deze 

 lange navel en vooral wat wij omtrent den stempel vermelden. 



Aan de eenige , tot nog toe bekend gemaakte soort van dit geslacht 

 gaf men , met het oog op hare eigenschappen , den naam van de giftige 

 {Physostigma venenosum) ; het is eene overblijvende plant , welker hout- 

 achtige, slingerende, twee duim dikke stengel soms eene leng-te van 

 50 voet bereikt , hare ongeveer 1 duim lange bloemen zijn in hangende 

 trossen vereenigd , terwijl de gemeenschappelijke bloemsteel of middelspil 

 dezer met knoopen bedekt of als het ware knobbelig is ; de rijpe peulen 

 zijn bijkans 7 duim lang, zij eindigen in eene korte en omgeslagene 

 punt en bevatten 2 of 3 zaden , deze laatsten zijn langwerpig of eeni- 

 germate niervormig, 1 tot \\ duim lang en i tot 1 duim breed, en 

 donker chocolade-kleurig. 



Eigenaardig is het gebruik , dat in de landstreek , waar deze plant 

 inheemsch is , van de giftboonen gemaakt wordt. Zij dienen er name- 

 lijk bij de regtspleging , om over de schuld of onschuld van beklaagden 

 te beslissen. Waren weleer bij de zoogenaamde Godsgerigten in ons 

 werelddeel het vuur, het water of het gevecht binnen eene beslotene 

 ruimte de middelen, waardoor men eenige, zij het dan ook zeer onge- 

 wisse uitspraak trachtte te erlangen, aan de oevers van den Calabar 

 dient de gifthoon tot een soortgelijk doeleinde. Zij is daarom ook on- 

 der de benaming van proef hooïi ( Ordeal hean) bekend , en zelfs op hare 

 groeiplaats zeer moeijelijk te erlangen , daar de plant overal , behalve 

 waar men haar ten dienste der regtspleging bewaart , op last van den 

 koning wordt uitgeroeid, terwijl de zaden aan zijne zorg worden toe- 

 vertrouwd. 



Proeven , op dieren genomen , hebben niet den minsten twijfel om- 

 trent de hoogst giftige eigenschappen dezer boonen overgelaten, daar 

 zelfs de toediening eener kleiner hoeveelheid van het gedi'oogde poeder 

 dezer zaden, nadat dit herhaaldelijk met alkohol was uitgetrokken , nog 

 den dood van ratten en muizen veroorzaakte. 



Doch wat de giftboonen in ons oog bijzonder belangrijk maakt, is 

 het nut, dat daarvan waarschijnlijk voor de geneeskunde, en bepaal- 



