164 lEïS OVER LICHT. 



watervlakte ; die kunnen ons echter slechts een grof beeld geven van hetgeen 

 bij den aether plaats vindt , en wij moeten deze voorstelling dadelijk 

 loslaten , zoodra wij ons het beginsel hebben eigen gemaakt. "Wij zullen 

 evenwel dit beeld behouden , telkens waar wij nieuwe verschijnselen te 

 verklaren of toe te lichten zullen hebben, daar in principe de beide 

 zaken geheel overeenkomen, in zooverre n.1. bij beide eene veerkrach- 

 tige middenstof in beweging en wel in golvende beweging wordt ge- 

 bragt. Wij kunnen ons ook niet te veel inprenten tot goed begrip der 

 verschijnselen, die wij nu en later zullen behandelen, dat de aether 

 altijd bestaat , maar eerst voor ons waarneembaar wordt als zij door 

 ligchamen op hooge temperatuur in beweging gezet wordt — dat dus 

 de kamer 's avonds even goed vol aether is als op den helderen middag , 

 maar dat de aanstoot ontbreekt om ons dat te doen bespeuren. De 

 temperatuur , die tot dien stoot noodig is , zou volgens de laatste onder- 

 zoekingen daaromtrent voor alle ligchamen vrij wel dezelfde zijn, 

 n.1. de rood-gloedhitte , gelijkstaande met 525" C. ^). Deze temperatuur 

 wordt op verschillende wijzen verkregen , en wel meestal door verbruik 

 of als product van een der zoogenaamde natuurkrachten , met name 

 scheikundige , elektrische en galvanische kracht. Dat ook zelfs me- 

 chanische kracht onder sommige omstandigheden voldoende hiertoe 

 kan zijn , bewijzen ons de wilden en de jagers in de Amerikaansche 

 prairiën , die door het snel op elkander wrijven van twee stukken hout 

 vuur en licht verkrijgen. 



Het scheen ons noodig deze beschouwingen vooraf te doen gaan, 

 alvorens met eenige vrucht iets over de lichtverschijnselen — die be- 

 naming toch is , zoodra wij eenigzins meer wetenschappelijk gaan 

 spreken , verreweg beter dan het in dien zin niets beteekenende woord 

 licht — te kunnen zeggen. 



Daartoe gaan wij thans over , en wel meenen wij ons in deze schets 

 allereerst te moeten bepalen tot eene nadere beschouwing van datgene , 

 wat men in het dagelijksch leven meer uitsluitend „een licht" noemt, 

 d. i, wat meer direct schijnbaar uit zich zelf licht geeft, om daarna, 

 kan het zijn, duidelijk te maken, hoe de verschillende lichtbronnen 



') Dr. J. H. VAN DEN BROEK, Handleiding der Natuurk. enz. ^ 1851, pag. 489. De 

 uitzondering op dezen regel gegeven door het zoogenaamde phosphoresceren van vele , 

 inzonderheid kalkhoudende ligchamen enz. kunnen de algemeene wet geen nadeel 

 doen. Welligt komen wij later op deze verschijnselen opzettelijk terug. 



