168 IETS OVEE LICHT. 



(bij het "blazen toch wordt , zooals -wij weten , koolzuur uitgeademd) , dan 

 ontstaat op de oppervlakte van dat water een wit vlies van koolzuren 

 kalk. Nemen wij nu een diep bord en vullen wij dit voor de helft 

 met water , plaatsen wij op dit water in een horologieglas b. v. b. een 

 weinig kalkwater, en op een kurkje een brandend eindje kaars , dek- 

 ken wij nu dit alles met eene gewone klok digt , dan zien wij de klok 

 zich vullen met nevel, terwijl de kaars uitgaat, maar die nevel lost 

 langzamerhand van zelf geheel of grootendeels op , en eindelijk zul- 

 len wij het vocht in het horologieglas met een sterk vlies van koolzuren 

 kalk bedekt zien. 



Maar het gaat in de werkelijkheid niet geheel zóó toe , als wij dat 

 hierboven theoretisch ontwikkelden ; slechts zeer enkele lichtstoffen geven 

 juist in die verhouding de drie grondstoffen , dat alles bij de tempe- 

 ratuur, die de pit krijgt, geheel verbrandt ; ware dit het geval, dan 

 zou b. V. de kaars geheel moeten verdwijnen of opgelost worden in 

 die gasvormige ligchamen , en wij zouden geen roet of walm moeten 

 zien ; gewis wel een groot gemak voor onze huismoeders , en dat haar 

 menigen poets- en vaagdoek zoude uitwinnen en onze plafonds menige 

 witselstreek zoude besparen. Maar zelfs , waar geen roet of zwart be- 

 staat , komen nevenproducten te voorschijn , getuigen b. v. onze mode- 

 ratemiampen , waar de bovenrand der buis , waarin de pit zich beweegt , 

 nadat de lamp een avond gebrand heeft , altijd met eene harsachtige 

 stof bezet is ; getuigen ook de branders onzer gasvlammen , als de 

 fabriek eens heeft goedgevonden ons eenigen tijd minder zuiver gas te 

 leveren enz. Al die neerzettingen zijn eveneens koolwaterstoffen , maar 

 nu in eene andere verhouding zamengesteld , zoodat zij zoogenaamde 

 empyreumatische olieën vormen. Andere vlammen daarentegen bevatten 

 te weinig koolstof, zoo weinig zelfs, dat zij niet of niet goed tot ver- 

 lichting gebezigd kunnen worden , b. v. de alkohol of wijngeest. De 

 zaak ligt dus daarin: om eene stof te vinden, die zooveel mogelijk de 

 drie zamenstellende deelen in de gewenschte verhouding bezit om eene 

 helder lichtende, niet walmende vlam te geven, of wel, zoo die niet 

 te vinden of voor oeconomisch gebruik te duur is , onze lampen zóó 

 in te rigten, dat de toevoer van lucht, d. i. van zuurstof, geregeld 

 wordt naarmate van de koolstof, die vrijgesteld wordt. 



Beide wijzen zijn in het dagelijksch leven in praktijk gebragt; een7 

 voudiger was het natuurlijk de eens bekende , gewone verlichtings- 



