270 IETS OVEE LICHT. 



eersten stoot tot de tegenwoordig zoo hoog opgevoerde vlugt der indus- 

 trie in dit vak ; immers zijn groote spiegels en groote spiegelglazen thans 

 over het geheel eene zeer alledaagsche zaak , getuige bij voorbeeld eene een- 

 voudige wandeling langs de winkelhuizen , zelfs in steden van den derden 

 en vierdori rang. Inderdaad worden van tijd tot tijd ware monsterstukken 

 vervaardigd. Zoo leverde de fabriek van st. gobaijst op de Parij sche wereld- 

 tentoonstelling in 1855 een glas, dat 18 vierkante ellen groot was. 



Metalen spiegels , die vroeger de eerste plaats innamen , of beter ge- 

 zegd alleen voorkwamen , worden tegenwoordig zelden en dan altijd 

 slechts voor wetenschappelijke doeleinden gebruikt , overal namelijk waar 

 zeer zuivere , enkele beelden verlangd worden , met name in teleskopen. 

 Dan echter bestaan zij niet uit een enkel metaal , maar uit legeringen , die 

 eene helder witte , goed te polijsten oppervlakte geven ; zoo b. v. de gewone 

 legering voor astronomische spiegels , bestaande uit 32 deelen koper , 15 

 deelen tin , geelkoper , zilver en arsenicum van ieder 1 deel , die echter te 

 bros is voor grootere spiegels ^) ; eene andere legering, die zeer goede spiegels 

 zoude geven, bestaat uit 2 deelen koper, 1 deel geelkoper en 1 deel tin, enz.^). 



Eigenlijk echter is elke gewone spiegel een metaalspiegel , daar het 

 niet het glas is , dat de spiegeling geeft , maar de daar achter gelegde 

 plaat en het glas enkel dient om aan het metaal de gladde oppervlakte 

 mede te deelen, die anders door langdurig en moeitevol slijpen en polijsten 

 daarop zou moeten gebragt worden , de mindere kostbaarheid der grondstof 

 nog buiten rekening gelaten. Dat dit werkelijk zoo is, daarvan vindt 

 men tegenwoordig reeds het praktische bewijs in de omstandigheid, dat 

 bij de spiegels van de nieuwere , zoogenaamde Toucaultsche telesko- 

 pen , het metaal (zilver) in eene hoogst dunne laag op de voorvlakte van 

 glazen platen wordt aangebragt^). Maar ook eene eenvoudige proef kan 



') Handwoordenboek der Natuurk. Wetenschappen , door cokstiaan de jong. Art. 

 Spiegelmetaal. 



2) Naar de meening van bevoegde beoordeelaars is er echter nog geene legering 

 bekend , die eene metaalmassa van de vereischte digtbeid , witheid en taaiheid geven 

 zoude , daar alle bestaande formulen minstens in eene dezer eigenschappen te kort 

 schieten. 



*) Uitvoeriger beschrijving van deze methode om teleskopische spiegels te vervaar- 

 digen vindt men onder anderen in het werkje : Causeries scient'ifiques par henry de 

 PARViLi.E , Paris, 1864. 



De voordeden van deze spiegels bestaan hoofdzakelijk daarin , dat het polijsten 

 van het metaal uitgewonnen wordt , terwijl voor de kleinere kromme spiegels glas 

 veel ligter te behandelen is en vrij gemakkelijk zuiver van vorm en oppervlakte kan 

 worden verkregen, terwijl toch de dubbele beelden der gewone spiegels worden vermeden. 



