278 IETS OVEE LICHT. 



dat met betrekkelijk weinig omslag en vrij voldoenden uitslag, reeds spoedig 

 na het eerste bekend worden er van , bij eene voorlezing in een gewoon 

 lokaal te vertoonen. 



Bij het bespreken van geestverschijningen door spiegels te voorschijn 

 geroepen , mogen wij eene andere soort niet onbesproken laten , ook al 

 komen daar geene eigenlijke spiegels bij te pas. In de litteratuur der 

 wonderen vinden wij meermalen gewag gemaakt van personen , die plot- 

 seling , hetzij in de kamer hetzij daar buiten , hun eigen ik voor zich 

 zagen staan , en meestal werd dit als eene waarschuwing , als eene voor- 

 bode van den naderenden dood beschouwd, die dan trouwens dikwijls 

 daarop volgde. 



De geloofwaardigheid van sommige dier vertellers kan niet in twijfel 

 worden getrokken , maar bovendien ligt de oplossing van het raadsel voor 

 de hand. Immers vroeger zeiden wij , dat het wezenlijke van een spiegel 

 in de zuiver gladde oppervlakte is gelegen ; maar ook nevels , wolken 

 kunnen eene onvolkomene spiegeling geven. Zoo zag de equipage van het 

 Engelsche oorlogschip Archer, dat in Mei 1855 bij het eiland Oesel in de 

 golf van Riga gestationeerd lag , op een mistigen dag , in de wolken het 

 omgekeerde beeld van de Engelsche vloot , die op 25 a 30 mijlen afstands 

 in de Oostzee kruisende was. Bij eene opstijging met den ballon napoleon 

 III , den 2 December 1863 , zagen de reizigers (luidens eene mededeeling 

 gedaan aan de Pransche Academie der "Wetenschappen) , op ongeveer 2000 

 Wed. ellen hoogte, op eene der hen omringende wolken op vrij groeten 

 afstand het duidelijke beeld van hunnen ballon , enz. ^). Het kan dan ook 

 zeer goed gebeuren , dat men , op mistige avonden uit het geopende venster 

 ziende , mits er licht in de kamer zij , zijn eigen beeld en dat van het licht 

 weerkaatst ziet door den nevel. Even goed is het mogelijk , dat dit beeld 

 in de kamer zelve ontstaat , wanneer die dampig of nevelig is , zooals dan 

 ook de boven bedoelde geesten bijna uitsluitend gezien werden bij het 

 ontsluiten van sedert lang niet geopende , vochtige vertrekken. Dat zulk 



') Wij meenen ons te herinneren, dat ook de groote voN humboldt , bij gele- 

 genheid dat hij met zijnen reisgenoot bonpland cenen bergtop der Cordilleras 

 beklommen had , zulke spiegelbeelden heeft waargenomen. Het is ons echter 

 ontgaan, waar ter plaatse hij zuUcs vermeldt. Deze bcdriogelijke luchtspiegeling 

 herinnert hij ook in zijn opstel «steppen en woestijnen"' voorkomende in de 

 • Natuurbeschouwingen", vertaald door dr. e. m. beima. Leiden 1860, pag. 18 en 

 aanm. 36 , pag. 134. 



