EEN BLIK OP HET AMAZONE-GEBIED. 839 



magt slechts door noeste vlijt en volharding kan worden overwonnen, 

 en het gebrek eener landbouwende en voor dagloon werkende bevolking. 

 Had het Amazone-gebied eene bevolking als Java, het zoude niet lang 

 duren, of zijne produkten zouden de Europesche markten overstroomen. 

 Van het allengs aldaar, uit de vermenging der rassen of door landver- 

 huizing daarheen ontstaan eener bevolking, die in een tropisch 

 klimaat arbeiden kan en wil, hangt de toekomst van deze streken 

 grootendeels af. 



Doch behalve de genoemde , zijn er nog andere hinderpalen , die niet 

 zoo dadelijk in het oog vallen, maar aan de aandacht des natuuron- 

 derzoekers niet ontsnappen. Kleine oorzaken hebben vaak groote ge- 

 volgen ; kleine , schijnbaar nietige wezens kunnen zelfs den mensch 

 in magt overtreifen. Het is in de insektenwereld , dat de mensch hier 

 zijne moeijelijkst te bestrijden, welligt nooit volkomen te overwinnen 

 vijanden heeft. 



"Wij willen hier niet spreken van de digte zwermen van Muskieten , die 

 door hunne vervolging zijn leven verbitteren ; van de Pioem's , een soort 

 van steekvliegen , die, en teregt, nog meer dan de eerste gevreesd wor- 

 den ; van eene soort van Teeken (^Ixodes) , die zich , klein zijnde , eenen 

 weg door de huid weten te banen en dan het bloed zuigende tot eenen om- 

 vang opzwellen, welke hare verwijdering zeer moeijelijk en pijnlijk maakt; 

 van de Horzels ( Oestrus) , welker geslachtsgenooten in de oude wereld 

 zich bepalen tot paarden , ezels , runderen , schapen en andere her- 

 kaau wende dieren , wier ligchaam zij tot eene tijdelijke verblijfplaats 

 hunner larven gebruiken , maar v/aarvan eéne soort hier ook den mensch 

 daartoe uitkiest , waarvan pijnlijke verzweringen het gevolg zijn , gelijk 

 BATES zelf tot vijfmaal toe ondervonden heeft , — maar wij hebben hier 

 meer bepaaldelijk het oog op de mieren, en wel op die, welke daar te lande 

 onder den naam van Saoeba , bij de entomologen onder dien van Oecodoma 

 eejphalotes bekend zijn. Op zijne vraag, Avaarom men niet koffij en andere 

 gewassen teelde, ontving bates herhaaldelijk ten antwoord : „wat zoude 

 het ons baten, de Saoeba's zouden die toch vernielen" , en inderdaad zijn 

 deze mieren in sommige streken zoo menigvuldig , dat de landbouw door 

 haar bijna onmogelijk wordt gemaakt en zij als een ware pest gevreesd 

 worden. 



De Saoeba's leveren ook een merkwaardig voorbeeld van koloniën op , 

 die uit veelvormige individu's bestaan. Even trouwens als elke andere 



22* 



