HAEE TOEPASSING OP DE HEMELLIGCHAMEN. 359 



schijven zijn deze strepen sterker dan aan hun middelste gedeelte en 

 daaruit besluit men , dat zij in het bezit zijn van een dampkring. De 

 opslorping is zeer groot voor Jupiter en Saturnus. De grootste opslor- 

 pende kracht heeft voor Jupiter plaats in het rood en in het geel ; 

 donkere banden zijn nog waarneembaar in het groen en vooral aan de 

 randen. De roode banden stemmen niet juist overeen met de meest 

 waarneembare in het zonnespectrum ; die daar nog het meest toe nadert , 

 is degene , die aangeduid wordt door de letter C^ , die de zon ons het 

 sterkst vertoont bij een bewolkten hemel. Daaruit vloeit voort, dat 

 deze planeet een digten dampkring bezit, die voor een gedeelte van 

 den onzen verschilt, en waarin waarschijnlijk waterdamp de bovenhand 

 heeft. Sprekender nog is de zaak bij Saturnus, en er bestaat een aan- 

 merkelijk verschil tusschen den ring en het ligchaam dezer planeet. 



De maan vertoont ons geene andere dan de zonnestrepen , waardoor de 

 meening bevestigd wordt , ook reeds op andere gronden verkregen , dat zij 

 geen dampkring heeft , die genoeg digtheid bezit om waargenomen te 

 kunnen worden. 



De onderzoekingen betrekkelijk de zon stelden een uitgebreid veld 

 daar, moeijelijk te bearbeiden , dat de zege moest wezen der wetenschap. 

 Het zonnespectrum vertoont ons inderdaad eene groote verscheidenheid 

 van lichtende en donkere stralen , en men moest eerst bepalen : 1 ) aan 

 welke scheikundige , ons bekende stof iedere streep beantwoordt ; 2) of 

 wij tot de aanwezigheid dezer stoffen in de zon moeten besluiten uit de 

 lichtende strepen , zooals wij dit doen bij vlammen en de elektrische 

 vonk , of uit de donkere strepen , zooals dit het geval is bij de planeten. 



KmcHHOFE heeft het eerste gedeelte van dit onderzoek begonnen en 

 het tot eene aanmerkelijke hoogte gebragt. Hij heeft de wetenschap 

 verrijkt met eene verrassende tabel , waar alle de lichtende en donkere 

 strepen der zon op zijn aangewezen , evenals die der meest bekende 

 enkelvoudige ligchamen; een onmetelijke arbeid, die den vervaardiger 

 bijna op het verlies van zijn gezigt te staan kwam. Hij heeft er 14000 

 geteld, maar er bestaan veel meer, en naarmate de werktuigen beter 

 worden , neemt ook haar aantal toe , even als dit met de sterren in de 

 sterregroepen het geval is. Zoo meende men aanvankelijk b. v. , dat de 

 streep D enkelvoudig was, daarna dubbel, drie-, vijfvoudig, en in waarheid 

 is zij zamengcsteld uit 9 strepen , waarvan 7 gelegen zijn tusschen de 

 beide voornaamste. Deze strepen te toetsen aan die der grondstoffen 



