WETENSCHAPPELIJK BIJBLAD. 91 



aanleiding tot een scheikundig onderzoek der ingewanden door g. l. ulex , 

 die te vergeefs naar een der bekende sterke vergiften zocht, maar in allen 

 koper vond. Hij onderzocht toen het vleesch van het paard , waarmede deze 

 dieren gevoed waren, en vond ook daarin koper. 



Nu kende men wel is waar reeds het voorkomen van koper hij slakken 

 en had het ook van tijd tot tijd in het ligchaam van andere hoogere 

 dieren aangetroffen , doch het in deze steeds als eene meer toevallig 

 aanwezige stof beschouwd. Ulex echter zette het eenmaal aangevangen 

 onderzoek voort en ontdekte toen de aanwezigheid van koper in de asch 

 van allerlei deelen en organen , ontleend aan alle dierklassen , gelijk uit 

 het volgend overzigt blijkt. 



1) Zoogdieren. In de urine , de drekstoffen en de spieren van een 

 mensch; in de maag en de darmen van de Europesche en van de Cana- 

 dasche Lynx , van Nasua mexicana en iV. rufa , van den Guepard , van den 

 kleinen Chacal; in paarden- en rundvleesch; in het Liebigsche vleesch- 

 extract. 



2) Vogels. In de borstspieren van een eend ; in den dojer en in het 

 eiwit van een hoenderei , in den eersten meer dan in het laatste. 



3) Kruipende dieren. In Testudo geometrica ; in een gewone hagedis , in 

 een gewone ringslang, in een kikvorsch. 



4) Visschen. In een aal en in een kabeljaauw. 



5) Schaaldieren. In garnalen eene ruime hoeveelheid. 



6) Insekten. Eene Scolopendra italica gaf 0,099 gram asch met 0,001 gr. 

 koper ; 15 gram spaansche vliegen gaven 0.82 gr. asch met 0,0006 gr. koper. 



7) Spinnen. In 2 Zuid- Amerikaansche MygaWs. 



8) Ringivormen. In Lumhricus. 



9) Weekdieren. In Helix pomatia. 



10) Stekelhuidigen. Twee kleine zeesterren (Aster icis rubens) gaven 0,723 

 gr. asch , met 0,001 gr. koper. 



11) IngeioandsiDormen. In twee spoelwormen. 



12) Pohjpen. In Tealia crassicornis , op 0,74 gr. asch 0,003 gr. koper. 



13) Spongiën. In 1 gram asch van gewone spons 0,01 gr. koper. 



Indien dit onderzoek inderdaad met inachtneming van alle voorzorgs- 

 maatregelen is genomen , indien het b. v. zeker is , dat de gebezigde 

 reagentia kopervrij waren , dan blijkt derhalve , dat koper een zeer alge- 

 meen bestanddeel van het dierlijk organisme is. Daar de dieren zich 

 direct of indirect met planten voeden , zoo mag men reeds daaruit beslui- 

 ten , dat koper ook in het plantenrijk zeer verbreid is. Ulex herinnert 

 dan ook de onderzoekingen van meissner , sakzeau en commaille , die dit 

 metaal in talrijke planten , alsmede die van durocher en malaguti , van 

 field en piesse, die het in zeewater hebben aangewezen. 



