DE TIMMERAARS ONDER DE DIEREN. 179 



de hoofdzaak betreft , uit drie stukken , die vereenigd zich als een 

 lancetvormig deel vertoonen (zie A, C , D). Van deze drie stukken 

 liggen twee ter weerszijde en een in het midden aan de rugzijde, in 

 dier voege dat daardoor eene ruimte omgeven wordt (zie B), welke 

 een kanaal vormt, waardoor de eijeren gaan. De zijdelingsche 

 stukken hebben aan hunne binnenvlakte overlangs loopende gootvormige 

 sleuven of sponningen (in B en in E bij y en z zigtbaar); aan de oppervlakte 

 van het rug- of middenstuk (zie B en F bij v) daarentegen bevinden zich 

 desgelijks overlangs loopende verhevene lijsten of kammen , die passen 

 in de genoemde sponningen, zoodat het middenstuk daarin op en neder 

 kan glijden , ongeveer op de wijze als het deksel van eene schuifdoos in 

 de uitgegroefde kanten van deze heen en weder gaat. Het middenstuk 

 loopt in eene scherpe spits uit (zie C en D), terwijl de beide zijdelingsche 

 stukken, mede scherp toeloopende , aan hun eenigzins verbreed uit- 

 einde met tandjes bezet zijn. Die aan de onderzijde vertoonen zich 

 als stompe knobbeltjes , die aan de bovenzijde zijn daarentegen scherp 

 en vormen eene soort van vijl of zaag (zie E). 



Door daarvoor bestemde spieren kan het dier naar willekeur de 

 zijdelingsche stukken of het middenstuk bewegen. Uit de afbeeldin- 

 gen is het duidelijk, dat de gedaante der sponningen in de zijdelingsche 

 stukken en van de daarin grijpende lijsten van het middenstuk zwa- 

 luwstaartvormig , dat is zoodanig is, dat bij het op en neer schuiven 

 het verband nimmer verbroken wordt , maar dat , wanneer het bree- 

 dere gedeelte van het middenstuk naar beneden dringt, de spitsen der 

 beide zijdelingsche stukken uiteen wijken, terwijl zij wederom tot 

 elkander toenaderen, wanneer dit opgetrokken wordt. De vijlende 

 oppervlakte wordt derhalve daardoor beurtelings vergroot of verkleind. 



Bij verschillende bedrijven zijn eene soort van rolronde, spits toe- 

 loopende vijlen in gebruik, die men, uit hoofde harer gedaante, 

 gewoonlijk «rattestaarten" noemt. Denkt men zich zulk eene rattestaart- 

 vijl overlangs doorgesneden en elke helft uitgehold , zoodat daarin een 

 priem past, die er in op en neer kan glijden, zonder dat de beide 

 helften van elkander vallen, maar zoo dat alleen eene kleine verwij- 

 dering der beide spitsen mogelijk is, wanneer de priem, even als bij 

 een troiquart , naar buiten dringt , — en men heeft eene, wel is waar 



12* 



