32 ALBUM DER NATUUR. 



king kunnnen ondergaan, zonder daarbij hunnen zamenhang te verliezen. Eene 

 herhaling dier proefnemingen hij een der voordragten over geologie , dezen 

 winter door den hoogleeraar VAN BREDA in Teiler's stichting alhier gehouden, 

 geeft Reft. aanleiding om in dit Bijblad daarover te beriglen. 



Eenige blokjes van hard hout, palm- of pokhout , van h. v. 15 duim lang en 

 breed en omstreeks 7 duimen hoog, met eeuig toestel, waardoor twee daarvan 

 met genoegzame kracht op elkaar kunnen worden gedrukt , ziedaar alles wat 

 tot deze proefnemingen wordt vereischt. Een klompje ijs, vooraf tusschen de 

 naar elkaar gekeerde eindvlakken van die blokjes geplaatst , neemt , zoodra ze 

 op elkaar geperst worden, geheel de gedaante aan van de holligheden, die in 

 die eindvlakken zijn gegroefd. Twee daarvan b. v. hadden elk eene holligheid 

 in de gedaante van een bolvormig segment van 6 duimen middellijn en 15 

 strepen diepte in het midden , en zij waren de een van twee koperen pennen 

 en de andere van gaten op de behoorlijke plaats voorzien om ie maken , dat 

 bij het op elkaar plaatsen de randen der holligheden met elkaar overeen kwa- 

 men. Een klompje ijs, ongeveer bolvormig behakl, van 4- a 5 duimen mid- 

 dellijn , werd tusschen de blokjes geplaatst en deze op elkaar gedrukt. Men 

 hoorde nu het ijs kraken en knersen , maar toen de blokjes daarna van elkan- 

 der genomen werden , kwam een zuiver lensvormige en volmaakt zamenhangende 

 ijsmassa daaruit, te voorschijn. 



Nog fraaijer is de uitkomst, verkregen door twee blokjes, waarvan het een 

 halfbolvormig was uitgehold (middellijn der holte 6 duimen), en het andere 

 van een halfbolvormig uitsteeksel van 45 a 50 strepen middellijn was voorzien. 

 Een in de holligheid gelegd en door den halven bol geperst stuk ijs van ge- 

 schikte grootte werd daardoor tot een fraai kommetje van ijs gevormd , dat 

 tol aan de randen volkomen zamenhing. 



In Teiler's stichting bezigde men, even als TUNDALL had gedaan, om de lot 

 dit alles noodige drukking voort te brengen een klein hydraulisch persje. 

 Hoewel dit nu daartoe uitnemend geschikt is, kan toch elk, die zulk een toe- 

 stel niet bezit, ook met een eenvoudiger hulpmiddel hetzelfde doel bereiken. 

 Eene schroefpers toch met een schroefdraad van omstreeks 8 strepen hoog en 

 een hefboom van 2 a 3 palmen lang, door een stevigen werkman aangedraaid , 

 brengt eene voor de boven beschreven proefnemingen volkomen toereikende 

 drukking voort. Eene groote smidsbankschroef zou dus des noods kunnen 

 gebezigd worden. 



Tundall, die deze feiten alleen aanhaalt ter ondersteuning van zijne ziens- 

 wijze aangaande de gletschers, spreekt dan ook nergens over de eigenlijke 

 verklaring van hel verschijnsel, dat zij opleveren. Voor iedereen, die het ge- 

 zien heeft met eenige opmerkzaamheid, is het iulusschen duidelijk, dat men 



