JOHANNES SWAMMERDAM. 23 



weg afsloeg? Maar even natuurlijk als die weigering is het, dat de 

 aldus teleurgestelde swammerdam , die schier ten einde raad was , daar- 

 door nog meer zijn geloof verloor aan de oprechtheid van vriendschaps- 

 betuigingen en hoe langer hoe wantrouwender werd. 



In het volgende jaar stierf zijn vader en liet hem genoeg na, om 

 voortaan onbezorgd te kunnen leven. Wel had die erfenis vele onaan- 

 genaamheden met zijne zuster ten gevolge, die blijkbaar heb- en 

 heerschzuchtig van aard was. Doch swammerdam verdroeg alles om 

 zoodra mogelijk in eenzaamheid het rustige , kalme leven te kunnen 

 gaan leiden , waarnaar hij met zoo veel verlangen had uitgezien. Ein- 

 delijk was dit doel bereikt. Doch niet lang had hij zoo onbezoi'gd ge- 

 leefd , toen hij weder door tusschenpozende koortsen werd aangetast. 

 Zijne vrienden , sladus , rüysch e. a. die hem trouw bezochten , poog- 

 den hem te bewegen zijne genezing door het genot der buitenlucht te 

 bevorderen, maar al hunne welsprekendheid baatte niet. Hij verkoos 

 zijn kamer niet te verlaten en beantwoordde hunne dringende woorden 

 met een hardnekkig stilzwijgen. Alles verveelde hem , ook zijne verza- 

 meling, die nog steeds in zijn bezit was. Met thevenot was hij daar- 

 over in gestadige briefwisseling, maar eindelijk gaf hij de hoop op 

 voor deze in haar geheel eenen kooper te vinden, en besloot hij haar 

 in het openbaar aan den meest biedenden te doen verkoopen. Voor 

 dien publieken verkoop was zelfs reeds een dag :'.n Mei 1680 bepaald. 

 Doch hij zoude dien dag niet beleven. Wel had thevenot hem in een 

 zijner laatste brieven de kina , die toen als koortsmiddel opgang begon 

 te maken, aangeprezen en had swammerdam zijnen vriend verzocht hem 

 deze toe te zenden, doch zijn gestel was reeds te zeer ondermijnd. Hij 

 leed aan waterzucht. Eindelijk ontsliep hij den 17 dcn Februari 1680, 

 pas even drie-en-veertig jaren oud. 



Bij de opening van zijn testament bleek, dat hij al zijne handschriften 

 en teekeningen aan thevenot had vermaakt. Het kostte dezen echter 

 vrij wat moeite zijn legaat meester te worden. Swammerdam had na- 

 melijk reeds eenige jaren vroeger al zijne papieren toevertrouwd aan 

 zekeren wingerdorp, die een zijner vroegere geschriften voor hem 

 in het latijn had vertaald. Deze weigerde nu, onder verschillende 

 voorwendsels, de onder hem berustende handschriften af te geven. Het 

 kwam eindelijk zoo ver , dat de beslissing der rechtbank moest worden 

 ingeroepen, en eerst in Mei 1682, dus ruim twee jaren na den dood 

 des ongelukkigen schrijvers , kwamen de door hem nagelaten geschriften 



