144 WAT IS DE NATUURWETENSCHAP VOOR LEEKEN 



gehouden met de vervaardiging van afbeeldingen der maanoppervlakte. 

 De beste maankaarten zijn echter geleverd door mêLdler en beer, van 

 welke de laatstgenoemde mede als dilettant daarbij is werkzaam geweest. 

 De getrouwste afbeeldingen zijn in den laatsten tijd verkregen door 

 middel der photografie. Van de belangrijke werkzaamheden in dit op- 

 zicht van warren de la rue en anderen is vroeger reeds gesproken. 

 Onze kennis der zon , zoowel wat hare beweging betreft als ook 

 aangaande hare natuurlijke gesteldheid, hebben wij in de eerste plaats 

 te danken aan de waarnemingen der op hare oppervlakte veelvuldig 

 voorkomende donkere en lichte plekken , zonnevlekken en zonnefakkels 

 genoemd, en vele waarnemingen van deze zijn door dilettanten gedaan 

 en medegedeeld. 



De eerste ontdekking der zonnevlekken had plaats door joh. fabri- 

 tius , een beminnaar der sterrenkunde , in het naburige Oostfriesland. 

 De langste rij van waarnemingen werd geleverd door een dilettant te 

 Neurenberg, joh. staüdacher, en ging van 1749 tot 1799. 



Een engelsen geestelijke, hussey, vervaardigde niet minder dan 1100 

 teekeningen naar waarnemingen, die hij van 1826 tot 1837 in 't werk 

 stelde. De hofraad schwabe te Dessau deed ongeveer 9000 waarnemin- 

 gen van nagenoeg 4700 groepen vlekken en fakkels , die zich over 20 

 jaren uitstrekken en waaruit het eerst de periodiciteit dezer verschijn- 

 sels is opgemaakt. 



Even als bij de maan zijn het ook bij de zon, inzonderheid de laatste, 

 waarnemingen en door middel der photografie verkregene afbeeldin- 

 gen, die meer licht omtrent het wezen en de natuurlijke gesteldheid 

 van dit belangrijk wereldlichaam hebben verspreid. Van vele belang- 

 rijke waarnemingen in dit opzicht is hiervoor reeds melding gemaakt. 

 Hoogst belangrijke resultaten zijn ook verkregen uit de waarnemin- 

 gen gedaan op het observatorium te Bothkamp, een landgoed van den 

 pruisischen kamerheer von bülow. Het ligt niet ver van Kiel en is 

 een hoogst doelmatig gebouw, dat, met de beste werktuigen voorzien, 

 door den eigenaar aan de belangen der wetenschap is gewijd. Aan 

 twee zeer bekwame mannen, Dr. vogel en Dr. lohse, is het opgedragen 

 er het meest doelmatig gebruik van te maken. 



Een paar verslagen , door Dr. vogel in 't licht gegeven , met 

 spectraal-analytische waarnemingen omtrent de zon, maan, planeten, 

 kometen , nevelvlekken , sterrenhoopen , den bliksem en het noorder- 

 licht, alsmede photografische af beeldingen der zon en der verschillende 



