208 OVER GOETHE S VERDIENSTEN ALS ONDERZOEKER 



Dat de overeenkomst in type , zelfs daar , waar zij zich bescheiden 

 verborgen hield, zooals in haar hoogsten ontwikkelingstrap, de mensch- 

 heid, toch nog ontdekt kon worden, bewees goethe door zijn beroemde 

 ontdekking van de tusschenkaaksbeenderen bij den inensch. Bij alle 

 zoogdieren bestaat namelijk een paar afzonderlijke beenderen, die 

 elkander op de middellijn van het aangezicht onder den neus aanraken, 

 midden tusschen de beide helften van de eigenlijke bovenkaak gelegen 

 zijn , en de boven-snijtanden dragen. Bij den mensen waren deze tus- 

 schenkaaksbeenderen niet bekend, en de boven-snijtanden, naar men 

 meende, onmiddellijk in de bovenkaak bevestigd, en men grondde 

 hierop een bewijsvoering van de diepe klove, die tusschen inensch en 

 dier bestaan zou , alsof het begrip der menschelijke waardigheid afhan- 

 kelijk was, niet van zedelijke en verstandelijke ontwikkeling, maar 

 van een paar beenderen meer of minder in zijn geraamte! 



Goethe nu meende terecht , dat , daar alle overige zoogdieren tus- 

 schenkaaksbeenderen bezitten , en daar in alle andere punten van zijn 

 organisatie de mensch niet wezenlijk van de overige zoogdieren ver- 

 schilt , ook de mensch tusschenkaaksbeenderen bezitten moest , ook al 

 werd zulks door de beroemdste vakgeleerden , zooals o. a. den ver- 

 maarden ontleedkundige petrus camper, geloochend. Hij rustte niet 

 voor hij , door vergelijking van een groot aantal schedels , werkelijk 

 ook bij den mensch de tusschenkaaksbeenderen gevonden had. Dat deze 

 niet bij eiken schedel zichtbaar zijn, is alleen het gevolg daarvan, dat 

 zij gewoonlijk reeds op zeer jeugdigen leeftijd met de bovenkaaksbeen- 

 deren vergroeien en slechts bij enkele individuen gedurende het ge- 

 heele leven bewaard blijven. Bij den menschelijken embryo zijn daar- 

 entegen de tusschenkaaksbeenderen steeds afzonderlijk voorhanden. 



Nog beroemder dan goethe's vergelijkend anatomische zoölogische 

 geschriften is echter zijne " Metamorphose der Pflamen", welke in 1790 

 verscheen. Hij trachtte daarin , een enkel grondorgaan aan te wijzen 

 door de oneindig veelvuldige ontwikkeling en vervorming waarvan 

 men zich den geheelen vormenrijkdom van de plantenwereld ontstaan 

 kon denken, en vond dat grondorgaan in het blad. Hij vervolgde 

 daarin de ontwikkelingsgeschiedenis der plant van de vormlooze kiern- 

 bladeren (cotelydonen) in de zaden der hoogere planten af, en toonde 

 hoe uit denzelfden grondvorm geleidelijk zelfs de meest ontwikkelde 

 vormen van het loof en eindelijk door een eigenaardige gedaante- 

 verwisseling ook de organen van bloem en vrucht ontstonden. Deze 



