232 FLUITENDE ECHö's. 



voorstellen door het woord u iuw", de tv min of meer scherp, en 

 't geheel fluisterend uit te spreken. Maar het ware karakter kan men 

 hieruit evenmin juist opmaken, als dat van het geluid eener museh 

 uit de klanknabootsing "tjielp". 



Het gedeelte van de fluitende echo, dat ik voorstel door de i, ver- 

 loopt te snel , om een blijvenden en , wat toonhoogte aangaat , meet- 

 baren indruk te geven. Dit laatste is soms wel het geval bij het slot, 

 door uiu voorgesteld. Vandaar dat de controle van het verschijnsel 

 mogelijk is. De verklaring geeft, zooals wij zien zullen, aanleiding 

 tot het berekenen van den toon, dien men hooren moet, en de 

 proef kan uitmaken , of de berekening uitkomt. Dit nu is volko- 

 men het geval , en waar dit schijnbaar niet het geval is , kan men 

 meestal de reden der afwijking vinden. De proef is wel eenigszins 

 moeilijk , omdat door de snelle verandering van het geluid , dat boven- 

 dien in 't geheel zeer kortstondig van duur is , de toonhoogte aan 

 het slot zelden duidelijk uitkomt. Men verkrijgt echter spoedig eenige 

 geoefendheid. In Juni 1874 beproefde ik een afrastering bij het sta- 

 tion te Groningen , en wel die , welke bij de havenkom gevonden 

 wordt (n° 8 der tabel). Ik stond er 5 meters van af. Mijn helper be- 

 woog zich langzaam in een rechte lijn van mij af, evenwijdig aan het 

 hek. Bij eiken pas klapte hij eenmaal in de handen. Ik hoorde telkens 

 de fluitende echo, en bepaalde de hoogte d in . Op eens hoorde ik ech- 

 ter bijna e 111 . Ook mijn helper constateerde, dat hij den toon hoorde 

 rijzen. Bij de opmeting van het hek bleek mij , dat de afstand der lat- 

 jes aan die zijde kleiner was, dan in het deel, waarvoor hij eerst 

 geplaatst was. 



Eene nadere beschouwing van de toedracht der zaak zal ons in 

 staat stellen, om de genomen proeven en haar uitkomsten te beoor- 

 deelen. Laten de punten A, B, C, D, enz. van lig. 2 de spijlen van het 

 hek verbeelden, van boven gezien. P is de standplaats van den waar- 

 nemer. Een geluid, in P verwekt, plant zich langs de lijnen PA, 

 P B , P C , enz. voort , kaatst tegen de punten A , B , C , D , etc. terug , 

 en bereikt langs dezelfde lijnen in omgekeerde richting , dus volgens 

 A P , B P , C P , enz. , het oor. Streng genomen ontvangt het oor dus 

 uit ieder dier richtingen een echo. Die echo is echter onhoorbaar zwak. 

 De echo van B zal het oor later dan die van A bereiken, omdat de 



