56 ZWANEN . 



schillig welke kleur zij bezitten , als zij de eierschaal hebben verbroken , 

 drijft een geheim gevoel, instinkt, of hoe wij de aandrift, die naar 

 veler raeening zijn oorsprong in het ruggemerg en niet in de hersenen 

 vindt, mogen noemen, hen aan, zich onverwijld met de ouden in het 

 water te begeven, dat de natuur hun tot verblijf bestemd heeft, en 

 waarin zij hun voedsel moeten zoeken. 



De zwanen zijn voor de jongen zeer zorgdragend. Wie ze naar hare 

 schatting te dicht nadert, brengt hen tot woede. Zij vervolgen soms 

 den nieuwsgierige , en wie hunne jongen beleedigt , ontkomt hare wraak 

 niet altijd. Hunne wapens zijn gevaarlijk; meer dan eens is het ge- 

 schied, dat ze met een vleugelslag den arm van een baldadigen jongen 

 stuk sloegen. Dat men de jonge zwanen dikwijls een vleugellid ontneemt 

 of knoeft , om hun later het vliegen te beletten , is hiervoor reeds op- 

 gegeven. Onder de ganzen worden enkelen aangetroffen, die tweemaal 

 'sjaars broeden; de zwanen doen dat nimmer meer dan één keer. 



Het wijfje van den zwaan is zeer aan haar nest , waar ze het voorgaand 

 jaar heeft gebroed , gehecht. Wordt ze verkocht , dan gebeurt het 

 wel, dat zij des voorjaars het vroegere nest terug zoekt, zelfs 

 als dit van hare nieuwe verblijfplaats twee ureu verwijderd is. Die 

 oude plaats kan zij , omdat de mensch haar wreedaardig verminkt 

 heeft , niet vliegende bereiken , maar zij kiest de waterwegen en weet 

 die plaats gemakkelijk terug te vinden. 



Het geval doet zich wel eens voor, dat de zwaan het nest maakt 

 op den grond van eenen anderen eigenaar. Volgens een oud gebruik, 

 dat nog wel eens opgevolgd wordt, geniet daarvoor de eigenaar van 

 dien grond een jongen zwaan. Hij merkt later het jong, dat hij daar- 

 voor wil ontvangen , en als het sterft heeft hij de aanspraak op scha- 

 deloosstelling verloren; soms ontvangt hij, in plaats van een jongen 

 zwaan, 1 gulden. 



Men weet tot nog toe den ouderdom niet, dien de zwanen kunnen 

 bereiken. Wel mag men vermoeden, dat zij zeer oud kunnen worden. Zelfs 

 weet men nog niet te schatten tot welken ouderdom de zwaan in 

 staat is eieren te leggen; tot nog toe kan men alleen met zekerheid 

 zeggen dat de oudste zwanen , die er worden gehouden, vooral niet 

 minder in staat zijn dan jongere om eieren te leggen en deze uit te 

 broeden. 



Ook de zwaan wordt om het voordeel, dat men van hem trekt, 

 aangekweekt. Geropt worden ze niet , maar naar hare slagpennen , 



