68 EEN WELUOENEU DER MENSCHHEID. 



te besturen. Twee jaren later nam hij die in eigendom over. Hier 

 leefde hij stil en afgezonderd, zyn tijd verdeelende tusschen de weten- 

 schap en de zorgen van zijn beroep. De apotheek in het kleine land- 

 stadje gaf slechts een karig bestaan. Naar men wil bracht zij even 

 ƒ300 's jaars op, waarvan de sobere man ƒ 100 voor zijn onderhoud 

 afnam, terwijl hij het overige voor zijne proeven besteedde. In 1786 

 trouwde hij de weduwe , wier apotheek hij had overgenomen. Maar 

 nog op den dag van zgn huwelijk werd hij ziek , en een paar dagen 

 later overleed hij, pas drie en veertig jaren oud. 



ScHEELE is geen troetelkind van de fortuin geweest. Zijn kort leven 

 ging voorbij in bekrompene, bijna behoeftige omstandigheden. Slechts 

 één genot heeft hij volop gesmaakt , dat van den gelukkigen onderzoeker , 

 die de natuur hare geheimen ontwringt. Ongetwijfeld heeft hem dat 

 veel vergoed. Eens trachtte frederik de Groote hem door een eervol 

 en voordeelig aanbod naar Berlijn te lokken. Maar scheele kon niet 

 besluiten zijn land te verlaten : hij voelde zich gelukkig in zijn bekrom- 

 pen maar rustig laboratorium. Vermaard in het buitenland , werd hij 

 in Zweden door weinigen gewaardeerd. In het laatst van zijn leven 

 legde de Zweedsche academie hem een gering jaargeld toe , als tege- 

 moetkoming in de kosten zijner proefnemingen, en dan schonk de 

 koning hem een ridderorde — — — die op een verkeerde borst te 

 recht kwam. 



Wat heeft scheele nu gedaan ? Welke aanspraken heeft hij op den 

 eeretitel dien ik hem toekende? Heeft hij een nieuwen tak van in- 

 dustrie gegrondvest of een bestaande verbeterd ? Heeft hij den land- 

 bouwer geleerd om twee grashalmen te doen groeien , waar vroeger 

 slechts één voortkwam , eene nieuwe meststof uitgevonden , of on- 

 vruchtbaar land in cultuur gebracht? Of heelt hij een middel ont- 

 dekt om de verspreiding van besmettelijke ziekten tegen te gaan , of 

 althans een nieuw geneesmiddel ingevoerd? 



Niets van dit alles , en toch wat hij deed staat met den vooruit- 

 gang der nijverheid, van den landbouw en de geneeskunde, in één 

 woord met den stoffelijken vooruitgang der menschheid in een zeer 

 nauw verband. Wat scheele gedaan heeft is kort uitgedrukt dit: hij 

 heeft onze chemische kennis aanmerkelijk uitgebreid , en daardoor 

 anderen in staat gesteld hoogst belangrijke toepassingen te maken. 



Wat SCHEELE tot eene rustelooze werkzaamheid dreef, die, te oor- 

 deelen naar hetgeen hij in zyn kort leven tot stand bracht, verbazend 



