EEN WELDOENER DER MENSCHHEID. 75 



element genoemd , en beide zijn ontdekt zonder dat men nuttige toe- 

 passingen op het oog had. Niemand kon aanvankelijk vermoeden , dat 

 zij later strekken zouden om veel menschelijk leed te verzachten. 



Welke belangrijke gevolgen heeft niet die éeue ontdekking van 

 SCHEELE gehad ! Kennis is macht. Wij plukken de vruchten van scheele's 

 onbaatzuchtige werkzaamheid. Het is waar, dat niet hij die toepassin- 

 gen maakte , ten deele zelfs niet vermoeden kon. Toch gaf hij daartoe 

 den eersten stoot. Mannen als hij , die de wetenschap om haar zelve 

 liefhebben, zijn de pioniers der beschaving, de baanbrekers op den 

 weg van den vooruitgang. 



Ten slotte nog eene vraag. Hoe komt het , dat mannen als scheele , 

 wier alles overheerschende hartstocht weetlust is , zoo zeldzaam zijn ? 

 Zou de opvoeding hieraan ook eenige schuld kunnen hebben ? Lust 

 tot onderzoek is oorspronkelijk ieder eigen. De mensch wordt wijsgeer 

 geboren en toont dit als kind, op dien aanvalligen leeftijd waarop 

 elke indruk nog den prikkel van het nieuwe bezit. Door de gedurige 

 herhaling trekken dezelfde verschijnselen hoe langer hoe minder de 

 aandacht, maar de gebruikelijke wijze van opvoeden, wel verre van 

 den onderzoekingsgeest levendig te houden , werkt krachtig mede om 

 het afstompingsproces te verhaasten. Nil admirari, zich over niets 

 verbazen , is geene spreuk om aan kinderen in te prenten. Zij past aan 

 het einde der wijsheid , niet aan het begin. 



Karel WILLEM scheele is niet oud geworden , maar de meeste 

 scheele's sterven nog veel vroeger. 



