DE ONTWIKKELINGSGESCHIEDENIS DER STILSTAANDE ENZ. 105 



staande wateren op aarde gesplitst worden in deze twee vragen : hoe 

 ontstaan de inzinkingen, de verlagingen des bodems, die meren wer- 

 den , en wat is de oorzaak dat deze met water werden gevuld ? 



In rechtstreeksch verband met de tweede vraag staat voorzeker het 

 opmerkelijke feit^ dat de meren zoo dikwijls in den vorm van een 

 gordel, een krans, voorkomen. Want het is buiten twijfel zeker, dat 

 de gordel der Canadasche meren en die rondom de Hudsonsbaai, de 

 meren van Scandinavië en die van Finland, de stilstaande wateren 

 aan de noordelijke randen van 't midden van Hoog-Azië evenzeer, be- 

 teekenen : hier is overvloed van regenwater , hier is een overschot na 

 aftrek van 't waterverlies door de plaatselijk heerschende verdamping. 

 Zijn er gebergten, waartegen vochtige luchtstroomen , regenwinden, 

 afstuiten , dan vindt men aan hun voet , aan hunne helling in de ver- 

 lagingen des bodems, wederom eene merenreeks. 



In 't oogloopend arm aan stilstaande wateren daarentegen is Zuid- 

 Amerika. Daar bepalen zich de meren in 't noorden tot het meer van 

 Valencia, tot de vijvers van Amoecoe; in de Andes van Peru en Bo- 

 livia vinden we zelfs alleen het Titicacameer , dat naar 't zuiden af- 

 vloeit door den Desaguadero. 



Maar ziet , zoodra zijn we niet tot ongeveer den 40sten breedtegraad 

 gekomen , of we ontmoeten terstond in en bij de Cordillera's van 

 Patagonië eene reeks van gezellige meren, wier evenaarsgrens samen- 

 valt met die der fjorden, van welke laatste wij zeker weten dat zij 

 tot die regenrijke gebieden der hooge breedten behooren. ' 



Armoede aan meren vinden we verder overal binnen 't gebied der 

 droge passaatwinden. Waar deze heerschen hebben noch Noord-, noch 

 Zuid- Afrika hunne stilstaande wateren. Naderen we echter den evenaar , 

 dan ontmoeten we ook op 't noordelijk als op 't zuidelijk halfrond, 

 eerst kleine en weinige , dan grootere en meerdere meren ; zij komen 

 weer voor in gordels , en sommige ervan hebben een waterspiegel 

 van niet geringen omvang, 't Ligt voor de hand hunne aanwezigheid 

 te dezer plaatse in verband te brengen met de tropische regens bij 

 loodrechten zonnestand, welke regens hun den overvloedigsten water- 

 toevoer schenken. Zeer na aan de poolgrens dezer periodieke, tropische 

 regens vinden we , als de voorposten van den te verwachten gordel , 



* Men zie pescht^xs "Neue Probleme der vergleichenden Erdkunde" en daarin 'M)ie 

 I^ordbildungen." Zweite Auflage, S. 9—23, 



