236 UE EIGi.KSCHAPPEN VAM HET WATER 



kamer vochtiger was in in de tweede. Daar waar men het water het 

 meest koud zal moeten maken om het glas te doen bedauwen, is de 

 lucht het armste aan dampen. 



De vragen zijn niet van belang ontbloot: kan men de lucht zooveel 

 water doen opnemen als men verkiest , en langs welken weg kan men 

 te weten komen , hoeveel damp de lucht op een gegeven oogenblik bevat ? 

 Zoo men een leerboek over natuurkunde schreef, zouden er heel wat 

 bladzijden noodig zijn, om die vragen te beantwoorden. Thans, in een 

 bloemlezing op het watergebied, moet het antwoord kort zjjn. Moge 

 het ook onderhoudend en bevattelijk uitvallen! 



Neen, men kan de lucht met geen hoeveelheid damp naar verkiezing 

 bezwangeren , als men haar op dezelfde temperatuur houdt. Stel u voor 

 een groot glas van eenige liters inhoud , waarvan de bodem door een 

 zeer dunne laag water is bedekt en dat is gesloten door een glazen 

 plaat, die luchtdicht op den glad geslepen rand rust. 't Water zal nu 

 een weinig door de verdamping verminderen , en eindelijk , als de tem- 

 peratuur dezelfde blijft , geen vermindering meer ondergaan. De lucht of 

 liever de ruimte in het glas is dan met damp verzadigd , dat is , zg kan bij 

 dien warmtegraad onmogelijk meer vocht opnemen. Zoodra echter de 

 warmte der omgelegen lucht en dus ook die in 't glas afneemt, slaat 

 de glaswand van binnen aan, er vloeien eindel^k droppels langs af, 

 en het waterbedrag op den bodem neemt thans toe. De lucht blgft bij 

 die lagere temperatuur dus nog altijd, maar met minder damp dan 

 vroeger, verzadigd. Neem aan, dat men het glas van binnen voort- 

 durend warmer maakt , b. v. door het in heet water te zetten , dan 

 verdwijnt de aanslag aan den binnenwand weer, en eindelgk ook al 

 het water van den bodem , zoodat dit nu geheel onzichtbaar is gewor- 

 den. Tot op dat oogenblik blijft de lucht voortdurend verzadigd , ech- 

 ter met veel meer damp dan bij het begin der proef. Werd er nu, 

 terwijl het deksel bezwaard was , om de afsluiting volkomen te onder- 

 houden , met de verhitting voortgegaan , zoo zou de ruimte ophouden 

 verzadigd te zijn ; zij kon nu nog veel meer water opnemen , maar er 

 is geen voorraad meer, de bron is uitgeput. Ware het mogelijk een 

 mensch in die heete lucht te doen vertoeven , hij zou nu niet alleen over 

 hitte maar ook over droogte klagen ; en ware er nog water gedurende zijn 

 verblijf in 't glas op den bodem, bij al de doorgeloopen warmtegraden , dan 

 zoude hem integendeel de te groote vochtigheid der lucht hinderlijk zijn. 



Men ziet uit deze proefneming vooreerst, dat ons gevoel een zeer 



I 



