ö8 DE AARD , OM VANG EN STREKKING DER NATUURWETENSCHAP. 



Maar ook op tallooze andere wijzen staat de natuurwetenschap andere 

 wetenschappen ten dienste. 



De geschiedrollen maken soms gewag van oorden, die door het 

 onderzoek der natuurvorschers blijken naar waarheid geschetst te zijn. 

 Zij vermelden soms feiten die door de natuurkunde gewaarmerkt worden, 

 of waarvan , bij het gewag maken van eenig natuurverschijnsel , bv. eene 

 eclips, het juiste tijdstip kan worden bepaald. 



Bg misdaden en overtredingen is het niet zelden de natuurwetenschap 

 die de plaats of den aard of de wijze der overtreding aangeeft en tot 

 het ontdekken des schuldigen leidt. 



Er zoude echter geen eind zijn te vinden , wilde ik door voorbeelden 

 aantoonen welken invloed de kennis der natuur op alle andere weten- 

 schappen uitoefent en welke diensten zij bij de beoefening van alle 

 andere wetenschappen bewijst. 



Een enkel woord nog over hare zedelijke strekking. Dat de beoefening 

 der natuurwetenschap eene heilzame strekking uitoefent op de ontwik- 

 keling van het schoonheidsgevoel , zal wel door ieder worden toegestemd. 



De beeldende kunsten ontleenen aan de natuur hare schoonste model- 

 len; de dichter vindt er de stof voor zijne boeiendste schilderingen. 

 Maar bovenal biedt de natuur op tallooze wijze de schoonste natuur- 

 tooneelen te beschouwen aan, die oog en hart van den oplettenden 

 en gevoeligen natuurbeschouwer boeien en treffen. 



Het verrijzen der zon boven den horizon , of haar statige ondergang 

 bij een helderen hemel; — de langzaam toenemende of afnemende 

 schemering, — het prachtige avondrood en de onophoudelijk van vormen 

 en tinten veranderende schakeering der wolken , — het ontwikkelend groen 

 van het ontluikend woud en het bebloemde veld in 't voorjaar of de 

 verschillende kleurschakeeringen van het loover in den herfst, — 

 de stille effene kalme zee in stilte, of de bruisende golven, die wild aan 

 komen rollen om op het ondiepe strand in hevige branding over te 

 gaan en bij het loeien van den storm het witte schuim als sneeuw- 

 vlokken voor zich henen strooien, — het rosse bliksem Hcht , dat voor 

 een enkel oogenblik den stikdonkeren nacht schitterend verlicht en 

 opgevolgd wordt door den statig rollenden donder, — of de zacht lichtende 

 stralen van het prachtige noorderlicht, dat door zijn helderen glans 

 en steeds verrijzende en verdwijnende , met fi'aaie kleuren prijkende 

 lichtzuilcn , den donkeren nacht aangenaam verlicht , — de verschillende 



