ARIËRS, DUITSCHERS EN NEDERLANDERS. 195 



anderen kant de volkomen overgang van den eenen oorspronkelijken 

 stamtype in den anderen, ook al leven beide onder volkomen dezelfde 

 omstandigheden , niet mogelijk is , althans niet binnen de grenzen van 

 onze waarneming. 



Bij de invloeden, die een afzonderlijk gedeelte van een stam zóó 

 kunnen wijzigen, dat het tot zekere hoogte zeer ongelijk schijnt aan 

 het overige van dien stam , behoeven wij niet lang stil te "staan. Zij 

 zijn in de eerste plaats de aard des lands dat het bewoont, die na- 

 tuurlijk op zijne bezigheden en zijne levenswijze, en door deze op den 

 geest des volks een krachtigen invloed moet uitoefenen. Daarbij komen 

 de lotgevallen van die stam-afdeeling , de regeeringen, waaraan het 

 onderworpen is geweest, de oorlogen, die het gevoerd heeft, de ram- 

 pen , die het heeft ondergaan , de voorspoed , dien het genoten heeft , — 

 en eindelijk de richting, die ten gevolge van dat alles zijne bescha- 

 ving heeft genomen. Eene eigenaardige ontwikkeling, die van de tot 

 dusver genoemde oorzaken afhangt, heeft groote kans eene natuur- 

 lijke, gezonde ontwikkeling te zijn. — Op eene andere wijze worden 

 de eigenaardigheden van eene stam-afdeeling gewijzigd door den in- 

 vloed van eene vreemde nationaliteit, vooral, wanneer beide nationa- 

 liteiten leven onder hetzelfde bestuur en dezelfde wetten en instellingen , 

 en de taal der vreemde nationaliteit de algemeen gebruikte is geworden. 

 Men denke hier aan 't geen reeds gezegd is: dat een verschil in talen 

 het uitvloeisel is van een verschil in de hoedanigheden van den geest. 

 Nu, even zoo waar als dit is, zoo waar is het ook, dat omgekeerd 

 het uitsluitend spreken en van lieverlede uitsluitend denken in eene 

 vreemde taal een wijzigenden invloed op den geest uitoefent , vooral 

 zoo daarmede gepaard gaat het dagel^ks omgaan met de vreemden, 

 die die taal spreken, en een zich schikken naar hunne gewoonten. 

 Eene ontwikkeling, die op deze en dergelijke oorzaken berust, loopt 

 groot gevaar eene tegennatuurlijke, ongezonde te worden. — In de 

 derde plaats behoeft het geene aanwijzing, dat, waar twee volken van 

 verschillende stammen zich aanhoudend en veelvuldig door huwelijken 

 met elkander verbinden, eene diep gaande wijziging daarvan het ge- 

 volg wezen zal, en dat het daardoor ontstane volk van de beide oor- 

 spronkelijke stammen aanmerkelgk zal verschillen. 



Als voorbeeld van deze eerste wijze van eigenaardige ontwikkeling 

 noem ik ons eigen volk, waarop wij later terugkomen. Een groot ge- 

 deelte van de bevolking van Rusland, dat uit gerussificeerde Finnen 



13* 



