210 ARIËRS, DUITSCHERS EN NEDERLANDERS. 



Ik herinner hier slechts hoe de Franken weldra de veroverende rol 

 der Romeinen overnamen en hunne macht over gansch Germanië tracht- 

 ten uit te breiden; hoe Karel de Grooïe niet alleen het Longobar- 

 disch rijk aan zich onderwierp , maar ook in de tweede helft der achtste 

 eeuw het groote Frankisch rijk stichtte , dat echter reeds in 843 door het 

 traktaat van Verdun in twee deelen , Frankrijk en.Duitschland , gescheiden 

 werd. Wat ons land betreft, zoo kwam het grootste gedeelte er van 

 door dit traktaat en de daarop in 870 gemaakte wijziging aan het 

 Duitsche rijk. Het was en bleef Germaansch, want én de Friesen die 

 langs de Noordzee en rondom de tegenwoordige Zuiderzee woonden, 

 van de monden van de Eems tot die van de Maas, ja tot de Sincfala 

 of het Zwin , én de overige stammen , van welke de Salische Franken 

 zelven afstamden, waren van zuiver Germaansch bloed. 



III. 



Voor wy nu ons eigen volk meer bijzonder in oogenschouw nemen, 

 moet ik hier eerst iets zeggen over de woorden duitsch en duitschers. 



Bij de Germanen had elke stam een naam, en zij bestempelden ook 

 bondgenootschappen, zooals die der Allemannen, der Franken en der 

 Saxen (te weten van de Saxen, waarmede de Frankische vorsten oor- 

 loogden) met eene coUective benaming. Maar een collectiven naam voor al 

 die stammen te zamen kenden zij niet. Later echter ontstond er een 

 voor de germaansche stammen bezuiden de Oostzee. En deze benaming 

 was afkomstig van de taal. In eene oorkonde van 812 voor 'teerst, 

 en vervolgens meermalen en overal, vinden wg de volkstaal in tegen- 

 overstelling van het latijn aangeduid onder den naam van ^Hinguatheo- 

 disca, theudisca,^^ van het woord thiuda, theod, thiot, hetgeen volk be- 

 teekent. Daarvandaan later de duitsce of dietsce sprake, en daarvan 

 wederom duitscen, deutschen of dietschen voor de volken welke die taal 

 spreken. Zij , wier volkstaal eene andere was , t. w. zij die in het ge- 

 wone leven eene van het latijn afgeleide of andere aan het duitsch 

 geheel vreemde taal bezigden , werden Welschen of Walen , hunne taal 

 Welsch of Waalsch genaamd. 



Van de alleroudste tijden af spraken echter de Germaansche vol- 

 ken verschillende dialekten van die duitsche taal, en deze moeten op 

 grond van hun verschil en van hunne verwantschap tot twee hoofd- 

 klassen worden gebracht, t. w. het Hoog- en het Nederduitsch. De Hoog- 



