228 OVER DE BLAUWE KLEUR EN POLARISATIE DES HEMELS. 



schelijk gehoor in staat is om het product dier eenheid 2250 maal 

 genomen , en al wat daartusschen ligt , te onderscheiden. 



De grenzen der zichtbaarheid voor het menschelijk oog strekken zich 

 op verre na zoo ver niet uit. Terwijl het oor de tonen van 11 okta- 

 ven kan opnemen, strekt zich de grens voor het oog niet eens tot 

 een enkel octaaf uit, zooals men vergelijkender wijze zoude kunnen 

 zeggen. Maar bij het licht hebben wij met geheel andere, met onein- 

 dig snellere trillingen en kleinere golven dan bij het geluid te maken. 



Zoo heeft men bij nauwkeurig onderzoek en meting bevonden , dat 

 de lengte der lichtgolven die de roode kleur voortbrengen, nog geen 

 0,0007 mm. en van het violet slechts 0,0004 mm. bedraagt, waaruit 

 volgt , dat de ether om den indruk van rood licht te weeg te brengen 

 het getal van 456 billioenen en voor het violette licht 667 billioenen 

 trillingen moet maken. Gewis verbazende snelheden ter gemoetkoming 

 aan de kleine golflengten, waarvan er 2500 bij het violette licht op 

 1 millimeter worden geteld. 



Rood en violet zijn de uiterste kleuren , die men door de ontleding 

 van het witte licht der zon in het kleurenbeeld verkrijgt , en de tus- 

 schenliggende kleuren als oranje, geel, groen, blauw en donkerblauw 

 ontstaan door de toenemende snelheid der ethertrillingen binnen de 

 grenzen zooeven voor rood en violet vermeld. Ik mag niet nalaten op 

 te merken dat de voormelde cijfers zoowel voor het geluid als voor 

 het licht gemiddelde opgaven zijn, en dat er zeer vele personen zijn, 

 wier zintuigen van gehoor of gezicht niet toelaten de gestelde grenzen 

 te bereiken, terwijl er andere bestaan, die ze naar het eene of andere 

 uiterste overtreffen. Nemen wij de trillingen van het roode licht weder 

 als eenheid aan, dan ontwaren wij dat de lichtgamma veel minder 

 uitgebreid is, zooals ik straks heb opgemerkt, dan die van het geluid, 

 want zij staat slechts in reden van -Iff- billioenen. Maar binnen die 

 grenzen is een geoefend oog uiterst gevoelig voor eene geringe veran- 

 dering in de snelheid van trilling en de daarmede gepaard gaande wij- 

 ziging van tint der kleur, waarvan wij bij de ervaren mozaikwer- 

 kers in Italië, en de vervaardigers van de bekende kleeden of tapyten 

 der Gobelins zulke merkwaardige voorbeelden aantreffen. 



De richting waarin de beweging of golving in den lichtether voort- 

 gaat, wordt lichtstraal genoemd; en uit onderzoekingen, die ik hier 

 niet kan mededeolen, is gebleken dat de trillingen van den lichtether 

 rechthoekig op den straal in alle mogelijke richtingen geschieden. Men 



