236 OVER DE BLAUWE KLEUK EN POLARISATIE DES HEMELS. 



lende). Is alles behoorlijk gesteld, dan behoeft men slechts het kijkertje 

 om te draaien, totdat men het veld met fraai gekleurde ringen, in 

 hunnen sterksten glans ziet prijken. Een met het kijkertje verbonden wijzer 

 toont op de uurplaat den tijd van de waarnemingsplaats aan. Het toestelle- 

 tje is op ^/s der ware grootte afgebeeld. Er bestaan ook grootere toestellen 

 van dien aard, zooals onder anderen bij den bekenden optischen in- 

 strumentmaker DUBoscQ te Parijs te verkrijgen zijn, maar deze moeten 

 met 200 francs betaald worden. 



Onderzoekt men den blauwen hemel in alle richtingen nauwkeurig 

 met een polariscoop, dan blijkt dat de polarisatie toeneemt als de po- 

 lariscoop naar het zenith wordt bewogen tot 90° boven de zon, en 

 dan weder afaeemt tot 150°. Op die hoogte ongeveer, d. i. 30° boven 

 het tegenovergestelde punt waar de zon laag aan de kim staat, wordt 

 het point neutre van aeago , punt zonder lichtpolarisatie gevonden. 

 Dicht onder de zon is ook geene polarisatie te bespeuren. 



Als men nagaat dat de polarisatie het sterkste wordt waargenomen 

 op een afstand van 90" van de zon, dan moeten hare lichtstralen on- 

 der eenen hoek van 45" worden teruggekaatst, om onder eenen hoek 

 van 90" in het oog eens waarnemers te kunnen treden. Volgens de 

 wet van brewster vroeger vermeld, vindt het maximum van polari- 

 satie plaats als de teruggekaatste straal eenen rechten hoek met den 

 gebroken straal maakt, waaruit zoude volgen dat de gebroken straal 

 in het verlengde van den invallenden moet blijven. Dit levert eene 

 groote moeielijkheid op , want daaruit zoude volgen dat de middenstof 

 waarop de terugkaatsirig geschiedt, hetzelfde brekingsvermogen bezit 

 als de lucht zelf. Maar in dat geval kan er geene terugkaatsing plaats 

 vinden; van waar dus ontstaat teruggekaatst gepolariseerd licht, als 

 er geene terugkaatsende middenstof bestaat? 



Tyndall heeft getracht deze zwarigheid, die door vroegere geleerden 

 niet onopgemerkt was gebleven, door verschillende onderzoekingen tot 

 klaarheid te brengen, welke ik nu zal vermelden. 



Op verschillende wijzen heeft men reeds sinds lang getracht de blauwe 

 kleur des hemels te verklaren. Sommigen schreven die toe aan de eigen 

 kleur des dampkrings, die echter zoo zwak zoude zijn, dat zij alleen 

 bij zeer dikke lagen zich gekleurd kan voordoen, zooals b. v. een licht 

 gekleurd vocht in een zeer plat buisje zich kleurloos vertoont, maar 

 duidelijk gekleurd, als men het in eene wijde flesch beziet. 



Bra.ndes schreef het blauw des hemels eenvoudig daaraan toe dat 



