HET BLAD. 325 



slechts niet te ver moge gaan , en niet trachten moge botanisten van 

 de jongens te maken; dat men niet in voor hen vervelende weten- 

 schappelijke bijzonderheden moge treden, wat slechts tot noodeloos, ja 

 schadelijk tijdverlies aanleiding zou geven, maar veeleer, door mede- 

 deelingen die hunne verwondering wekken, door hen in de vrije natuur 

 te leeren zien en waai-nemen , tegelijk zijne eigene geestdrift wete over 

 te storten in het daarvoor zoo bij uitnemendheid ontvankelijke jeug- 

 dige gemoed , terwijl men hen tevens dingen leert die toch eigenlijk 

 ieder beschaafd mensch weten moet. 



Zeker zou 't meer dan toevallig wezen, als ieder van de verschil- 

 lende wegen, die tot dat doel kunnen leiden, onmiddellijk juist de beste 

 en de naaste gekozen had ; maar 't zou zeker al zeer ondoordacht zijn 

 om , waar zulks blijkbaar niet het geval is , daarom die rigting en dat 

 onderwijs onvoorwaardelijk te veroordeelen ; immers dien weg zal men, al 

 is 't ook misschien ten koste van eenige teleurstelling, gewis weldra vinden, 

 en de hoop is dan ook verre van illusoir , dat de onwetenheid betreffende 

 die schepselen, aan welke wij in zoo menig opzigt ontzaggelijk veel 

 te danken hebben, en die, als men slechts wat meer op hen letten 

 wil , ons levensgenot zoo aanzienlijk kunnen verhoogen , in plaats van 

 algemeen, veeleer zeldzaam zal worden. 



Dat ik mij voorstel den lezer over bijzonderheden uit het plan- 

 tenrijk te onderhouden, heeft hij reeds vermoed; misschien zal het 

 hem echter eenigzins verwonderen als ik zeg, wat ik daarvan inzon- 

 derheid als voorwerp van beschouwing koos. 



Eén enkel plantenorgaan slechts, en wel een hetwelk niemand onbe- 

 kend kan zijn ; reden waarom ik durf hopen dat het niemand bijzondere 

 moeite of inspanning zal kosten mij duarbij te volgen , het blad namelijk. 



De vraag of daarvan, zonder in te afgetrokkene of al te eentoonige 

 kruidkundige beschouwingen te vervallen, genoeg te zeggen is, laat 

 ik gaarne straks den lezer ter beantwoording over. 



I. 



DE ZAMENSTELLING VAN HET BLAD. 



Wat is een blad? Ziedaar de eerste vraag, die wij ons ter beant- 

 woording te stellen hebben , en waaromtrent alleen de kruidkundige 

 ons voldoende inlichting verschaffen kan ; immers met het antwoord : 



