HET BLAD. 367 



— Altijd toch maar bij wijze van spreken, want we weten immers 

 allen zeer goed dat, hoe knap de mensch ook vaak is in 't vernielen, 

 vernietigen iets is wat buiten zijn vermogen ligt. 



Om kort te gaan, het hout bestond hoofdzakelijk uit eene stof die 

 men kool noemt. Zoodra die kool tot op een zekeren graad verhit 

 wordt, — wij stelden ons hier voor dat dit geschiedde door de vlam 

 van een lucifer, maar men kan dien warmtegraad ook verkrijgen door op 

 aartsvaderlijke wijze twee ruwe stukken hout sterk op elkander te 

 wrijven, — verbindt zij zich met de zuurstof uit de lucht, onder ont- 

 wikkeling van warmte, tot koolzuur, een gas, dat dus uit zuurstof 

 bestaat plus die koolstof, welke dat hout zamenstelde. Dat koolzuur 

 nu vermengt zich met de dampkringslucht en het stuk hout, straks 

 vast en zwaar, zweeft thans onzigtbaar in billioenen atomen ver- 

 deeld in de lucht. 



De ontbinding van het voedsel in het dierlijk ligchaam, die niets 

 anders is dan eene langzame verbranding, is evenzoo eene vereeniging 

 van de koolstof, waaniit dat voedsel grootendeels bestond, met de 

 ingeademde zuurstof; daarbij ontstaat dus óók koolzuur, 't welk zich 

 door de uitademing mede met de lucht vermengt. 



Hetzelfde is dus natuurlijk ook het geval bij het ontbinden van alle 

 ligchamen en stoffen van dierlyken en plantaardigen oorsprong; ook 

 daarbij ontstaat derhalve , benevens nog enkele andere gassen , eene niet 

 onaanzienlijke hoeveelheid van dat koolzuur. 



Er komt dus op die wijze , en daar wilde ik maar heen , nog al wat 

 koolstof, al is die ook ten gevolge harer verbinding met de zuurstof 

 gasvormig geworden, in de lucht. Maar nu vraagt men wat daar- 

 mede de bladeren te maken hebben? 



Niets minder dan dat deze gretig dat koolzuur inzuigen, wijl dat 

 verzadigd is met koolstof, en de planten deze hoofdzakelijk aan de 

 lucht moeten ontleenen. Wel is waar meent men reden te hebben om 

 te mogen aannemen dat ook de wortels wat koolstof uit den grond 

 opnemen, maar, al is dit ook werkelijk het geval, dan is het toch 

 zeker dat zulks slechts in zeer geringe mate en dat deze taak bij 

 uitnemendheid aan de bladeren opgedragen is. — De wortels hebben 

 andere, met de voeding in verband staande pligten jegens de plant 

 te vervullen. Niet van koolstof alléén toch kan zij leven , al bestaat 

 ze " daar ook voor verre het grootste gedeelte uit. Vooreerst heeft ze 

 behoefte aan enkele anorganische stoffen, die alleen in den grond te 



