368 HET BLAD. 



vinden zijn, en voorts in eene zeer groote hoeveelheid aan water, 

 waarin die stoffen opgelost moeten zijn, willen ze het weefsel der plan- 

 ten kunnen doordringen. Voor beide zorgen alleen de wortels en 

 beide neraen deze uit den grond op; de zorg voor het hoofdvoedsel 

 — de koolstof — is echter aan de bladeren opgedragen; en hoe- 

 zeer deze inderdaad het hoofdvoedsel voor de plant is, blijkt uit de 

 geringe hoeveelheid asch, die er na de verbranding van het hout 

 overblijft. Die asch toch vertegenwoordigt de anorganische of onver- 

 brandbare stoffen , die door de wortels aan den bodem ontleend werden ; 

 al het andere , behalve slechts misschien een weinigje 't welk de wor- 

 tels opnamen , ontleenden de bladeren aan de lucht. Die boomstam dus 

 met zijne takken en bladeren bestaat hoofdzakelijk uit kool, welke 

 eenmaal, met de zuurstof verbonden, met de dampkringslucht ver- 

 mengd was en daaruit door de bladeren opgenomen werd. 



— Maar hoe is dit mogelijk, vraagt men, want daartoe toch zijn 

 de bladeren niet ingerigt. 



— Integendeel, daartoe zijn ze uitnemend ingerigt, maar ons ge- 

 zigt is te zwak om die inrigting te onderscheiden. Het goed gewa- 

 pend oog heeft die echter reeds sinds lang ontdekt , en een aantal proe- 

 ven, op allerlei wijzen genomen, hebben de bedoeling daarmede boven 

 allen twijfel gesteld, en tenzelfden tijde tegelijk twee raadsels in de 

 natuur volkomen opgelost , vooreerst namelijk : op welke wijze de plant 

 in staat is zich die verbazende hoeveelheid koolstof toe te eigenen , en 

 voorts hoe 't mogelijk is dat de dampkringslucht, die toch gestadig 

 en op zeer groote schaal , door het op de daareven genoemde wijzen 

 ontstaan van koolzuur , verontreinigd wordt , desniettegenstaande steeds 

 hare oorspronkelijke zuiverheid behouden kan. 



Wij hebben straks de opperhuid, waarmede de bladeren overtrok- 

 ken zijn, leeren kennen als een dun, doorschijnend vliesje. Legt men 

 nu een zeer klein stukje daarvan onder 't microscoop, dan ziet men 

 dat dit gevormd is door ééne laag van , nu eens zeer regelmatige , dan 

 weder onregelmatige cellen, die zijdelings stevig aan elkaar verbonden 

 zijn; maar tevens zal men — als het vliesje namelijk van de onder- 

 zijde van 't blad genomen is — een aantal lensvormige openingetjes be- 

 speuren, die hierdoor ontstonden, dat twee sikkelvormige celletjes met 

 de holle zijde tegen elkander liggen , en er alzoo eene opening tusschen vrij 

 blijft. Op al die plaatsen is het vliesje dus als 't ware doorboord. Die 

 openingetjes nu noemt men zeer karakteristiek huidmondjes (fig. 14). 



