TOT BEPALING VAN DE SNELHEID DES LICHTS. 147 



zooeven reeds , is nooit geheel te bereiken , en hoe zorgvuldig alle deelen 

 ook vervaardigd zijn , nimmer zal de toestel zonder trilling ronddraaien. 

 De fout moet verholpen worden , en daarvoor dienen de drie schroeven 

 in de hoeken van den compeusator aangebracht. De operatie is uiterst 

 delicaat *. Men bezwaart een der schroeven , no 1 , met een klein stukje 

 was , en kleeft op de tegenoverliggende zijde van den compensator 

 insgelijks eenig was , om het zwaartepunt niet te verplaatsen. Brengt 

 men nu den toestel in beweging , dan zullen de trillingen sterker of 

 zwakker geworden , ofwel zij zullen niet veranderd zijn. Men kan daarnaar 

 beoordeelen of schroef no 1 een weinig op of neer moet geschroefd wor- 

 den, of wel of men op de beide andere schroeven werken moet. Na 

 elke verandering beproeft men weder hoe het met de trillingen is. 

 Daarna herhaalt men de bewerking met no 2 en dan met no 3 en zoo 

 vervolgens , terwijl men steeds weer onderzoekt of de fout vermindert. 

 Men tracht zoodoende de volkomenheid te naderen ; foucault slaagde er 

 in om den toestel uren achtereen in snellen gelijkmatigen gang te houden , 

 zonder dat er gebreken of onregelmatigheden in de werking ontstonden. 

 Wij zeiden reeds dat het aantal omwentelingen door foucault naar 

 de hoogte van den toon geschat werd, die er bij ontstond, 't geen 

 eigenlijk niet eens noodig was , omdat de proef slechts behoefde uit 

 te maken welke van de twee gelijke wegen door het licht het lang- 

 zaamst werd doorloopen, en niet hoe groot de lichtssnelheid was. Toch 

 wilde foucault ook deze nauwkeurig meten, en daartoe was de toestel 

 volkomen in staat, wanneer er slechts een middel gevonden werd om 

 beter dan door de toonhoogte het aantal omwentelingen te meten. 

 Dat middel vond foucault uit, en wij vinden het reeds in de Comptes 

 Eendus van 1850 beschreven. Eerst veel later heeft hij het gebruikt, 

 namelijk toen hij in den zomer van 1862 de lichtssnelheid mat 2 . Wij 

 voegen ten slotte aan deze beschrijving toe , dat alle toestellen door den 

 Parijschen mechanicus froment waren vervaardigd , aan wiens vinding 

 de wetenschap zulk een tal van fraaie werktuigen te danken heeft. 



1 Wanneer door de vorige correctie het zwaartepunt op de lijn der aspunten is gebracht, 

 die tevens de as van de figuur is, dan zal de traagheidsas deze wel snijden, omdat zij 

 ook dooi - het zwaartepuut gaat, maar beide assen zullen nog in 't algemeen een hoek 

 met elkaar vormen. Eerst wanneer beide samenvallen houdt alle trilling bij de rond- 

 draai ing op. 



2 C.Rend. LV. 1862, p. 50T en p. 792. 



10* 



