208 HOE DE PLANTEN REIZEN. 



zijn weer op 't tapijt, om hun recht op het bezit van dat terrein te 

 doen gelden, ook al is dat niet altijd een erfelijk recht, maar alweder 

 niet anders dan het recht des sterksten. 



Dit toch zijn gewoonlijk geen afstammelingen van die boomen, welke 

 daar laatstelijk tierden en heerschten, maar kinderen van geheel andere , 

 die soms op verscheidene mijlen afstands hunne kruinen verheffen, en 

 die reeds bij voorbaat hunne spruiten, in den vorm van vruchten of 

 zaden erop afzonden, ten einde deze bij de hand zouden zijn, wanneer 

 de gelegenheid om hun slag te slaan gunstig was. Het zijn andere boo- 

 men, welker zaden door den wind mede hierheen gevoerd werden, die 

 hier langzaam ontkiemden, aanvankelijk, onder dat dichte loverdak, 

 zeer kwijnend groeiden en in 't geheel niet in 't oog liepen. Nu die 

 oude boomen echter verdwenen zijn, komt de beurt aan hen. Wel 

 worden zij aanvankelijk door die snel opschietende kruidachtige gewas- 

 sen overgroeid, maar daar kunnen zij tegen. Zij gaan nu stelselmatig 

 vooruit, als volgden zij een welberekend plan; zeker als zij zijn dat 

 zij de nu pas ontkiemende nakomelingen van de eigenlijk 't meest recht- 

 hebbenden op dien grond , van die oude , pas verdwenen boomen , ver 

 vooruit zijn. Na een twee- of drietal jaren schieten zij met kracht op , 

 en dan eerst blijkt hoe goed zij hunne positie verzekerd hebben; dan 

 treden de kruidachtige planten weer meer naar den achtergrond, en 



dan zie , dan worden de nieuwe heerschers , door het lustig in hunne 



takken omspringende gevogelte, met een blij gejubel, met vroolijke fan- 

 fares als recht- en machthebbers gehuldigd. 



Denk niet dat deze voorstelling overdreven is; zij is de ware. Of 

 zoudt gij alleen den mensch , naar veler lievelingsdenkbeeld meer be- 

 paald van goddelijken oorsprong , aanspraak gunnen op den titel van 

 overweldiger? Het recht des sterksten is een natuurlijk recht, en, zoo 

 wij 't al niet willen erkennen, dan is 't omdat wij er ons ongaarne 

 aan onderwerpen. 



Komt men dan, om bij ons onderwerp te blijven, na verloop van 

 eenige jaren op die plek terug , dan vindt men er weer een bosch , 

 maar dat uit geheel andere boomen bestaat dan die daar vroeger 

 groeiden. 



Voorbeelden hiervan zijn niet zeldzaam, maar zij loopen weinig in 

 het oog, wijl zij alleen daar kunnen aangetroffen worden, waar de 

 natuur in haar werk niet door den mensch gestoord wordt, terwijl 

 het dikwijls aan oorkonden, den vroegeren toestand van bepaalde land- 



