296 DE ZIJDERUPSTEELT. 



Na de herroeping van het edict van Nantes verspreidden fransehe 

 emigranten die teelt ook over andere landen van midden-Enropa , 

 intusschen aanvankelijk met weinig gunstig gevolg. In Duitschland ging 

 zij grootendeels weder te niet, totdat zij in den loop der laatste jaren 

 zich weder op verscheidene plaatsen hersteld heeft. l Ook in ons vader- 

 land is zij herhaaldelijk door velen op kleine schaal beproefd. Omtrent 

 grootere daartoe bestemde inrichtingen is mij weinig bekend. Intus- 

 schen meen ik dat nog in het begin dezer eeuw, te Utrecht in de 

 bemuurde Weert, eene zoodanige kweekerij, onder den naam van "de 

 zijdebalen" bestond. 



In 1838 bracht de heer beeail van St. Michiels Gestel in Noord- 

 brabant, eene actien-maatschappij tot stand, welke ten doel had de 

 zijdeteelt op tamelijk groote schaal in te voeren. Eene in 1842 door 

 hem in het Natuurkundig gezelschap te Utrecht gehouden voorlezing 

 had ten gevolge dat ook nabij deze stad eene kweekerij werd opgericht. 

 Uitgestrekte velden tusschen Oudwijk en Abstede werden toen met witte 

 moerbezieboomen beplant. Na eenige weinige jaren ging deze geheele 

 onderneming echter weder ten gronde. De moerbezieboomen bij Oudwijk 

 hebben sedert lang voor aardappelen plaats gemaakt. Toch bestaan nog 

 een paar heggen aldaar voor een groot gedeelte uit moerbezieboomen, 

 die daar voor een veertigtal jaren geplant werden. 



Deze ongunstige uitslag heeft voorzeker velen afgeschrikt om de zaak 

 op nieuw te beproeven, in weerwil dat de Maatschappij van Nijverheid 

 het aan opwekkingen daartoe niet heeft laten ontbreken. Ook ik erken 

 lang van meening te zijn geweest, dat ons klimaat voor die teelt 

 ongeschikt is. Toen ik echter, naar aanleiding van een tot mij gericht 

 verzoek om daarover in eene vergadering van de alhier bestaande Vereeni- 

 ging tot bevordering van fabrieks- en handwerksnijverheid eene voordracht 

 te houden , de zaak aan eene nadere gezette studie onderwierp, moest ik 

 van meening veranderen , en thans geloof ik dat de zijderupsteelt , mits 

 op gepaste wijze ingericht , wel degelijk hier te lande eene winstgevende 

 bron van volksnij verheid kan worden. Trouwens de in den loop der 

 laatste jaren met het beste gevolg door den heer Dr. l. c. e. e. fock 

 te Amersfoort in het werk gestelde pogingen hebben deze zaak feitelijk 



1 In Pruisscn werd in 1873 5306 l j 2 ponden ruwe zijde gewonnen, waarvan alleen in 

 de provincie Brandenburg 3243 ponden (Nieuws van den Dag 8 Maart 1874). Dit 

 bewijst tevens dat het noordelijker klimaat niet ongeschikt voor die teelt is. 



