DE EIGENSCHAPPEN VAN DEN STOOM STRAAL. 387 



doorboren, zelfs staal; men kau in een stuk gehard staal in tien mi- 

 nuten tijds een gat maken van 1 cm. diepte bij een breedte van '/ 4 c.m. 

 Merkwaardig is het ook dat , bij het etsen , papier en veerkrachtige 

 stoffen het meest geschikt zijn om aan de werking van den zandstraal 

 weerstand te bieden , beter zelfs dan metaalplaten , zoodat fijn kant- 

 werk kon gegraveerd worden. Tilguman heeft ook zeer goede resul- 

 taten verkregen door met behulp van gelatine en dubbel chroomzure 

 potasch op glas een negatief beeld van een teekening photographisch 

 te vormen , en daarna aan de werking van het zand bloot te stellen ; 

 het laagje gelatine beschermt het glas volkomen , en in 8 a 10 minuten 

 is de teekening gegraveerd. 



8°. Wordt nu nog met een der afvoerbuizen van het toestel [bij c, 

 fig. 2 , als de manometer wordt weggenomen] de stoommachine ver- 

 bonden, dan blijkt het hoe de stoomstraal, don door de buizen voor- 

 geschreven weg volgende j in den stoomcilinder treedt , op den stoom- 

 zuiger drukt en dezen verplaatst ; daardoor onstaat een heen- en weergaande 

 beweging, die door mechanische inrichtingen in een ronddraaiende 

 wordt omgezet. Is de zuiger verplaatst , dan kan de stoomstraal weder 

 in de lucht uitstroomen , maar zij doet dit met aanzienlijk veel min- 

 der spanning, dan dit het geval is vóór het toestel doorloopen te 

 hebben. Hij is zelfs op het punt van te verdichten ; waar is dan de 

 warmte gebleven, die hem in staat stelde den damptocstaud te hand- 

 haven en arbeid te verrichten ? Juist om in de lucht te kunnen uit- 

 stroomen , moest de stoomstraal weerstand overwinnen , en , afgezien 

 van verlies door geleiding en uitstraling , is daartoe zijn warmte besteed. 

 Zoo wordt door deze proef een schoone bevestiging gegeven van het 

 verkrijgen van arbeid als warmte verdwijnt; — hieraan ontleent de 

 stoommachine haar beweging '. 



'sHage, November 1873. 



1 Het zal wel nauwelijks vermeld behoeven te worden, dat, door op het toestel een 

 lange buis met houten uitstrooiningsopening te plaatsen, men in staat is aan te toonen , 

 dat de stoomstraal elektrische eigenschappen bezit; men heeft dan de werking eener 

 stoomelektriseer-machine. 



