134 GEOLOGISCHE GISSINGEN. 



de stof bepaald en afhankelijk van zuiver natuurkundige wetten hebben 

 met zoodanige verwachtingen niets te maken. Ondervragen wij alzoo 

 de praktische en theoretische wetenschap ter beantwoording der ge- 

 stelde vraag. 



Zekerheid alleen verkrijgt men door eene boring, die de stof in 

 kwestie uit de diepte te voorschijn haalt. Waarschijnlijkheid — en niet 

 minder onwaarschijnlijkheid en zelfs onmogelijkheid — door twee zaken : 

 de eerste is de geologische gesteldheid van den bodem der gegeven 

 lokaliteit, tot welker kennis men geraakt door waarneming der opper- 

 vlakkige lagen en van die, welke in de diepte liggen; de tweede zaak 

 is het verband van den bodem in kwestie met dien van aangrenzende 

 landstreken. 



Hierbij dienen echter de volgende grondregelen niet uit het oog te 

 worden verloren: 



1° De aan- of afwezigheid eener vorming, hetzij aan 't oppervlak, 

 hetzij op meerdere of geringere diepte gelegen, is op zich zelf nog geenszins 

 een bewijs voor de aanwezigheid eener andere, oudere vorming te 

 dier plaatse. Evenmin erlangt men daardoor eenige zekerheid aangaande 

 de uitgestrektheid of dikte van zoodanige laag. 



2° Wanneer men over de aanwezigheid eener zekere vorming in de 

 diepte zekerheid wil verkrijgen, dan geraakt men daartoe te eerder, 

 naarmate de reeds bekende , jongere vormingen in de constante reeks 1 

 dichter bij de gezochte gelegen zijn. 



3° De gegevens eener bepaalde plaats hebben voor eene andere plaats 

 des te meer waarde, naarmate die plaatsen dichter bij elkander zijn 

 gelegen en hoe regelmatiger in 't algemeen de formaties ontwik- 

 keld zijn. 



Toelichtingen : 



1 In den boorput van Losser vond men tot 2 M. beneden dan 

 beganen grond diluviaal zand ; inplaats van hieronder op tertiair te 

 treffen, geraakte men van daar onmiddellijk in de onderste krijtvorming. 



Te Mheer (Ned. Limburg), alwaar de bovenste krijtvorming aan de 

 oppervlakte ligt, ontbreken de in de constante reeks onmiddellijk 



1 Onder constante reeks, verstaat men het geheel van sedimentaire formaties in chro- 

 nologische volgorde. Zie de tabel op pag. 137. 



