HOE ZORGEN WIJ HET BEST VOOR ONZE DOODEN? 171 



na den dood de scheiding tusschen rijken en armen doen voortduren. 

 Maar de natuur kent onze scheidingen van rangen en standen niet. Zij 

 ontziet evenmin het lijk van den vorst als dat van den bedelaar. Zelfs loo- 

 den kisten barsten door de zich bij de ontbinding ontwikkelende gassen, 

 en de vochten , die niet in den bodem kunnen dringen , vinden elders 

 eenen weg. 



Het doelmatigst zoude derhalve zijn het lijk in een eenvoudig kleed 

 gehuld in den graf kuil neder te leggen. Doch men wenscht — en die 

 wensch laat zich begrijpen — het lijk van den ons dierbaren afgestor- 

 vene te onttrekken aan den blik van anderen , en dit geschiedt door 

 het te omkisten. Welnu , men ga daarmede voort , maar dan ook zij 

 de kist niets meer dan een- uit dunne planken van licht hout los in- 

 eengevoegd hulsel; of, nog beter, men volge den raad van een engelsch 

 geneesheer , dr. seymour , en bezige , in plaats van een gesloten houten 

 kist, een daaraan beantwoordend hulsel van gevlochten mandenwerk, 

 tenzij bij epidemische ziekten de vrees voor besmetting tot eene betere 

 opsluiting noodzaakt. 



Boven zeide ik, dat ik mij bij deze beschouwingen op hetzelfde 

 standpunt zoude plaatsen als de voorstanders der lij ken verbranding, 

 dit namelijk, dat de zorg voor de dooden niet tot schade voor de le- 

 venden mag strekken. Welnu , het ergere mijne lezers dan ook niet , 

 wanneer ik , mij op dit standpunt consequent handhavende , ook op- 

 merkzaam maak op het groote verlies, dat jaarlijks geleden wordt dooi- 

 de tegenwoordig bestaande gewoonte van de lijken in dichte zware 

 kisten te besluiten. Men kan het geheele getal der jaarlijksche sterfge- 

 vallen in ons kleine land met zijne bevolking van ongeveer 3,600,000 

 inwoners, in een rond getal, op 100,000 schatten. Stelt men nu de 

 gemiddelde waarde van elke kist op ƒ 10 — en zij is vermoedelijk mer- 

 kelijk hooger — dan wordt elk jaar voor een millioen guldens aan 

 hout in den grond begraven , waar het allengs geheel vergaat , zonder 

 eenig nut te doen, ja, waar het veeleer schadelijk is. Zeker is het, dat 

 men , zonder eenigermate te kort te doen aan den eerbied voor de 

 dooden , die som tot op de helft zoude kunnen verminderen. Wat al 

 goede en nuttige inrichtingen konden jaarlijks uit dat gespaarde halve 

 millioen bekostigd worden, dat nu nutteloos in den grond bedolven 

 wordt, om daar aan de vernietiging te worden prijs gegeven! 



Alle verbeteringen in de wijze van begraven zouden echter weinig 



