248 BE OORSPRONG DES LEVENS. 



sels, waarin zich gewoonlijk tal van mikroskopische wezens ontwik- 

 kelden , onvruchtbaar bleven , als men ze kookte en daarna een kurk 

 zoo diep in den hals der flesch duwde, dat deze de oppervlakte der 

 vloeistof aanraakte; schroeder en von dusch bevonden, dat afgietsels 

 minder vruchtbaar werden als men de flesschen, waarin zij zich be- 

 vonden, met een prop katoen sloot, pasteur had geen levende wezens 

 verkregen in afgietsels, waarbij slechts lucht kon toetreden, die door 

 een prop schietkatoen gefiltreerd was ; loste hij dit schietkatoen op in 

 aether, filtreerde hij de oplossing en wierp hij hetgeen op het filtrum 

 achterbleef bij de oplossing , dan krioelde deze weldra van organismen ; 

 en ook tyndall heeft de aanwezigheid in de lucht van zeer kleine or- 

 ganische deeltjes, waaronder waarschijnlijk ook kiemen van organis- 

 men, onwederlegbaar aangetoond. De methode om levensmiddelen te 

 conserveeren , door ze na koking in toegesoldeerde blikken bussen te 

 bewaren, scheen ook te bewijzen, dat de lucht de kiemen van de bij de 

 ontbinding dier levensmiddelen optredende organismen aanvoert. Bas- 

 tian brengt hiertegen in, dat wellicht die levensmiddelen in de bus- 

 sen niet verrotten, omdat de bussen geheel gevuld en ondoorschijnend 

 zijn , waardoor de chemische werking van het licht belet wordt en de 

 gassen, die zich in de bussen mochten ontwikkelen, dadelijk een te 

 groote spanning veroorzaken. 



Om aan de tweede voorwaarde te voldoen , kookt bastian zijne stof- 

 fen in flesschen met dun uitgetrokken hals , smelt gedurende het koken 

 dien hals dicht en neemt de flesschen tegelijkertijd van het vuur om 

 het springen er van te verhinderen. Bij de bekoeling ontstaat nu in 

 de flesch een bijna luchtledige ruimte. 



Men heeft wel eens beweerd, dat de door bastian bij zijn proeven 

 voor levende Bacteriën gehouden lichaampjes , wellicht slechts overblijf- 

 selen "van doode Bacteriën, Vibrionen enz. of zelfs eenvoudig anorgani- 

 sche stofjes geweest waren , en dat hij de slingerende bewegingen , die 

 zeer kleine , in vloeistoffen gesuspendeerde voorwerpen onder het mi- 

 kroskoop steeds vertoonen , de zoogenaamde Brownian movements , ten 

 onrechte voor een bewijs van leven gehouden had. Deze tegenwerping 

 is echter onjuist , daar bastian voor eenig criterium van werkelijk leven 

 de voortplanting, de vermenigvuldiging der door hem verkregen orga- 

 nismen aannam, en deze nooit lang op zich wachten liet. 



De stoffen, waarmede bastian experimenteerde, waren van zeer ver- 

 schillenden aard. Wij noemen daaronder afgietsels van hooi , rapen , 



