868 REDEVOERING. 



Afgietseldiertjes, Infusoria, een naam, die reeds op zich zelve 

 aanduidt, dat men zich bijna uitsluitend bepaalde tot hunne waarne- 

 ming in waterige aftreksels van organische zelfstandigheden , maar dat 

 men verzuimde hunne verwanten ook in de vrije natuur op te sporen. 

 Allengs was hunne waarneming afgedaald tot eene curiositeit en het 

 mikroskoop tot een aardig speeltuig. 



De eigenlijk wetenschappelijke geschiedenis der Infusoriën begint eerst 

 met den Deen otto friedrich muller ., wiens werk over deze afdeeling 

 na zijnen dood in 1786 door fabricius werd uitgegeven. Toen eerst 

 begon men te begrijpen welk een rijkdom van vormen die wereld van 

 het onzichtbare verborg. Maar om het wezenlijk maaksel dier kleine 

 wezentjes te erkennen, daartoe waren de toenmalige mikroskopen niet 

 toereikend. Doch zoodra in het eerste derde gedeelte dezer eeuw het 

 samengestelde mikroskoop belangrijk verbeterd was door het enkel- 

 voudige objectief te vervangen door achromatische lenzenstelsels , begon 

 een toen nog jeugdig, thans hoogbejaard man, van wien wij weten, 

 dat hij in den geest in ons midden is en met ons feest viert , christian 

 gottlieb ehrenberg, het op nieuw en met het uitstekendst gevolg toe 

 te passen op het onderzoek der Infusoriën- wereld. Zijn in 1838 ver- 

 schenen hoofdwerk is nog altijd de mijn, waaruit elk moet putten , die 

 zijne voetstappen volgt. En al is het ook later gebleken , dat hij in 

 sommige zijner opvattingen heeft misgetast , de rijkdom der door hem 

 goed en juist waargenomen feiten is zoo aanzienlijk, dat zijne groote 

 verdiensten jegens de wetenschap daardoor nauwelijks verminderd worden. 



Ehrenberg kon zich nog aan de studie der geheele afdeeling wijden , 

 die toen den even onjuisten als weinig beteekenenden naam van Infusoria 

 droeg. Na hem was dit niet meer mogelijk. Verdeeling van den arbeid 

 werd noodzakelijk. Eerlang bleek het , dat onder dien naam zoowel 

 lagere planten als dieren verstaan werden en dat onder de laatsten 

 ook vormen begrepen waren , de Rotatoriën , die om hare samenge- 

 steldere bewerktuiging een veel hoogeren trap in het systeem moesten 

 innemen. Nu traden allengs een aantal nijvere arbeiders op, die elk 

 een gedeelte der taak voor hunne rekening namen. Ik kan hen niet 

 allen hier noemen. Hunne geschriften alleen maken reeds een kleine 

 bibliotheek uit. Claparède en lachmann, beiden op nog jeugdigen 

 leeftijd aan de wetenschap door den dood ontroofd , behandelden de 

 Ciliaten en Acinetinen , stein alleen de eerste in een meesterwerk , 

 kütztng dft Bacillariën of Diatomeën , johannes muller en vervolgens 



